Groen licht voor Friese aanpak bodemdaling in veenweidegebied

Nieuws Friesland Tys Hallema 14 jul 2026 om 11:50uur

Provincie Fryslân kan aan de slag met de aanpak voor bodemdaling en CO2-uitstoot in het veenweidegebied. De Europese Commissie heeft ingestemd met de Compensatie Systematiek Veenweide (CSV). Die regeling waarborgt compensatie van boeren voor de gevolgen van hogere waterpeilen.

De Europese Commissie heeft ingestemd met de Compensatie Systematiek Veenweide.

Daarbij gaat het bijvoorbeeld om waardedaling van grond en minder opbrengsten. De provincie verwacht dat het gebied Aldeboarn-De Deelen Zuid het eerste is dat gebruik kan maken van de regeling.

Gedeputeerde Friso Douwstra (CDA) noemt de Brusselse goedkeuring een belangrijke mijlpaal voor het Friese Veenweideprogramma. ‘We zijn erg blij dat de CSV nu is goedgekeurd. Hiermee hebben we een instrument beschikbaar dat ons helpt met concrete vervolgstappen in de kansrijke gebieden waar de boeren al een tijd lang in de startblokken staan. We zijn trots op dit instrument dat met en voor boeren is ontwikkeld en ook in Brussel is erkend. Nu de methodiek is goedgekeurd, is het nog belangrijker dat het Rijk naast stikstof ook blijft inzetten op de veenweidegebiedsprocessen.’

Al langer in voorbereiding

Al in 2024 werd de CSV gepresenteerd als instrument binnen het langjarige Veenweideprogramma ‘Foarút mei de Fryske Feangreiden’. De afgelopen jaren werd in Aldeboarn-De Deelen Zuid al grond aangekocht en geld uit rijksregelingen gereserveerd. De gebiedscommissie heeft een peilscenario opgeleverd.

Dagelijks bestuurder Gerben de Boer van Wetterskip Fryslân: ‘Het is geweldig nieuws dat we nu daadwerkelijk kunnen starten met het verhogen van de peilen, zodat we ons watersysteem klimaatbestendig kunnen inrichten.’

‘Gebiedsprocessen aan de zijlijn’

Om de CSV uit te breiden naar andere gebieden, is volgens De Boer rijksgeld nodig. ‘De goedkeuring van de CSV neemt niet al onze zorgen weg. Omdat er de laatste tijd regelmatig wat veranderd is aan het financiële perspectief voor de veenweiden, hebben we minder kunnen doen als dat we wilden. Ook in het nieuwe stikstofplan uit Den Haag staan onze gebiedsprocessen weer aan de zijlijn. Dat schiet niet op.’

Landbouwvertegenwoordiger Geart Benedictus noemt de goedkeuring een ‘boppeslach’ voor boeren, overheden en de natuur: ‘Met grote dank aan alle partijen, maar speciaal aan de boeren en deskundigen die zich hiervoor hebben ingezet. Wij weten nu vooraf wat de schade is bij verhoging van het peil. Die schade kan gecompenseerd worden in geld en/of grond. De CSV kan de katalysator zijn van de gebiedsprocessen, maar dan moet er natuurlijk wel geld beschikbaar zijn.’