‘Het geeft het gevoel dat je door doldwaze regels het ravijn in wordt gedreven’

‘We horen verhalen van boeren die hun mest moeten afvoeren, maar daar simpelweg het geld niet voor hebben’ zegt Gjalt Mulder. Hij is lid van de LTO-vakgroep Melkveehouderij en voorzitter van Stichting Zorg om Boer en Tuinder, een van de initiatiefnemers van TABOER. Door onder meer het vervallen van de derogatie, het invoeren van bufferstroken en het aanwijzen van nieuwe met nutriënten-verontreinigde (NV-)gebieden is de mestplaatsingsruimte kleiner geworden.

‘Van agrarisch ondernemers wordt op dit moment veel veerkracht gevraagd’, stelt Mulder. ‘Denk aan veranderende regelgeving, het verschil in de melkprijs ten opzichte van vorig jaar, en alles wat op een bedrijf kan gebeuren. Mestafzet is een flinke kostenpost, maar hoe zwaar dat weegt, verschilt per bedrijf.’

Enorm inkomensverschil

Volgens Mulder is het soms op te vangen, maar niet altijd. ‘We praten over bedragen van 50.000 tot soms wel 100.000 euro aan mestafzet voor een gemiddeld bedrijf. Met de melkprijs van vorig jaar kon je dat nog opvangen, mede door derogatie. Nu ligt de melkprijs zo’n 15 cent lager. Reken dat door op bijvoorbeeld 800.000 kilo melk per jaar en je hebt het over een enorm inkomensverschil. Dat kan 1.000 euro per week schelen en daar komen de mestkosten nog bovenop.’

Hoewel de mestproblematiek al jaren in de lucht hing, merkt de vakgroepbestuurder dat de impact nu pas echt voelbaar wordt. ‘In combinatie met alles wat speelt, kan mest de druppel zijn dat boeren er financieel, maar ook sociaal en emotioneel, aan onderdoor gaan.’

Daarbij voelt de situatie voor veel boeren als oneerlijk. ‘We horen vaak dat ze die mest eigenlijk prima op het eigen land kunnen gebruiken. Maar door regelgeving kan dat niet. Dat geeft het gevoel dat je door deze doldwaze regels het ravijn in wordt gedreven.’

Wanhoop is groot

Die signalen komen niet alleen binnen via de TABOER-lijn, waar boeren (anoniem) hun verhaal kunnen doen. Ook in gesprekken die vrijwilligers van Stichting Zorg om Boer en Tuinder voeren bij ondernemers thuis wordt de impact duidelijk. ‘Als we bij mensen aan de keukentafel zitten, horen we dezelfde verhalen. De wanhoop kan groot zijn.’

Juist daarom benadrukt Mulder hoe belangrijk het is om zorgen te delen. ‘We begrijpen dat het een grote stap kan zijn om financiële of persoonlijke problemen bespreekbaar te maken. Maar pas als je het deelt, kunnen anderen met je meedenken en helpen zoeken naar oplossingen. Want uiteindelijk geeft het vaak alleen maar meer stress als problemen zich opstapelen. Wacht dus niet te lang.’