Kamer wil drempels integrale gewasbescherming wegnemen

De overstap naar geïntegreerde gewasbescherming loopt nu soms vast op regelgeving die middelen toestaat bij de ene teelt maar verbiedt bij de andere. In haar motie noemt VVD-Kamerlid Renate den Hollander het voorbeeld van de glasvleugelcicade. Dit insect staat bekend als een beruchte drager van ziekmakende bacteriën die aanzienlijke schade kunnen toebrengen aan gewassen. In Duitsland vormt het al een moeilijk te bestrijden plaagdier in de teelt van bieten en aardappelen.

Het insect zou bestreden kunnen worden door in de gewasrotatie bij één teelt een zaad met een bestrijdende coating toe te staan. Dit maakt dan de bodem vrij van het plaagdier. Dat zou schelen in het aantal spuitgangen bij het volgende gewas. ‘Daarmee doorbreek je de levenscyclus van het plaagdier in het bouwplan’, motiveert Den Hollander haar motie.

Praktijk belemmerd

De huidige regelgeving houdt dit instrument in de integrale gewasbescherming tegen als het middel in de coating niet bij de teelt van een volgend gewas is toegestaan. Hiermee worden duurzame maatregelen in de praktijk belemmerd. De Tweede Kamer wil dat bestaande regelgeving binnen een geïntegreerd gewasbeschermingsplan wordt beoordeeld op effectiviteit en totale milieuwinst. Nederland zou zich hiervoor in moeten zetten in Europees verband. De aangenomen motie pleit daarnaast voor experimenteerruimte.

De motie van de VVD werd donderdag ingediend tijdens een ingelast notaoverleg over gewasbescherming. Reden was de onverwachte spoed die Brussel zet achter het zogenoemde Omnibus-pakket. Lidstaten moeten daar vrijdag een officieel standpunt over innemen. De Tweede Kamer toonde zich verrast door het tempo dat de Europese Commissie maakt met deze besluitvorming.

Het Omnibus-pakket, officieel het Vereenvoudigingspakket voedsel- en diervoederveiligheid, is een wetsvoorstel van de Europese Commissie dat bedoeld is om de regeldruk voor boeren, bedrijven en overheden te verminderen.

Meer waarborgen

In het voorstel wordt onder meer de periodieke herbeoordeling van gewasbeschermingsmiddelen, die vaak eens in de tien à vijftien jaar plaatsvindt, vervangen door een toelating voor onbepaalde tijd. Vooral dit onderdeel stuit op kritiek in de Tweede Kamer. Partijen willen meer waarborgen zien voor de veiligheid voor mens, dier en milieu.

De Partij voor de Dieren en PRO (voorheen GroenLinks-PvdA) probeerden met moties staatssecretaris Silvio Erkens van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur te bewegen vrijdag tegen het voorstel te stemmen of van stemming te onthouden. Ondanks dezelfde bezwaren bij onder meer VVD, D66 en CDA kregen de moties geen meerderheid.

Pleidooi voor alarmering

Ook Erkens is niet gelukkig met het volledige Omnibus-pakket. Zo pleitte Nederland in Brussel voor een uitgebreider alarmeringssysteem waarmee middelen op basis van nieuwe wetenschappelijke inzichten alsnog voor een herbeoordeling kunnen worden aangedragen.

Maar Nederland zal niet tegenstemmen. Erkens ziet daarvoor te veel voordelen in het pakket. De versnelling in de beoordelingsprocedure voor groene en laagrisicomiddelen noemde hij in het debat als een positieve ontwikkeling in het Omnibus-pakket.

Lees ook: Brussel wil toelating gewasbeschermingsmiddelen aanpassen

‘Stel wij zouden de doorslaggevende stem hebben in het wegstemmen van het Omnibus-pakket, dan is er een kans dat het voorstel ook niet meer terugkomt. En daarmee ook niet de voordelen en versoepelingen in het pakket. Dus vandaar ook de oproep die ik deed in de Kamer om voor te stemmen. Maar die versoepelingen zijn wel nodig, omdat het huidige systeem volledig is vastgelopen’, lichtte de staatssecretaris na het debat toe.