Strooien van stal is kritisch moment bij uitstoot van kiemen

De onderzoeker heeft meegewerkt aan een verkenning van reductiemaatregelen. Daarbij werd onder meer gekeken naar de emissies van bio-aerosolen uit melkgeitenbedrijven. Dat zijn organische, zwevende deeltjes en druppeltjes met micro-organismen en microbiële stoffen als endotoxinen.

De verkenning heeft ruim honderd mogelijke maatregelen opgeleverd. 'Er is niet één ideale maatregel die weinig kost, overal toepasbaar is en de uitstoot met bijna 100 procent reduceert’, benadrukt Winkel. ‘Het gaat vooral om een combinatie van maatregelen.’

Uit het onderzoek komt naar voren dat de uitstoot van bio-aerosolen in geitenstallen niet constant is, maar duidelijke pieken en dalen kent. Terwijl de concentraties 's nachts laag zijn, treden overdag enorme pieken op bij specifieke werkzaamheden, zoals tijdens het instrooien van de stal.

Lees ook: Gezondheidsraad oordeelt hard over geitenhouderij

'De grootste winst op korte termijn is te behalen door deze pieken af te vlakken, met name tijdens het instrooien van vers stro’, stelt de WUR-onderzoeker. Vooral inblaaswagens en stroverdelers vormen een heikel punt. 'Hoewel deze systemen arbeidsefficiënt zijn, wordt hierdoor een nevel van stofdeeltjes veroorzaakt die rijk zijn aan bacteriën en endotoxinen.'

Alternatieven

Winkel verwacht dat er alternatieven zijn die de stofvorming aanzienlijk kunnen verminderen. Zo denkt hij bijvoorbeeld aan handmatig instrooien, het gebruik van stofarm stro of systemen waarbij geiten zelf stro uit een ruif plukken.

Bij mechanisch geventileerde stallen kunnen 'end-of-pipe'-technieken, zoals luchtwassers of absoluutfilters, de emissies met ruim 95 procent reduceren. Ook kan het binnen opslaan en composteren van stromest de uitstoot naar de omgeving verminderen. ‘Bij een goede compostering loopt de temperatuur op tot 60 graden, wat de meeste bacteriën op de lijst van 23 aangetoonde soorten doodt’, legt de WUR-onderzoeker uit.

Vaccineren tegen dergelijke ziekteverwekkers helpt de uitstoot ook te verminderen, geeft Winkel aan. Net als andere maatregelen, zoals dakisolatie, waterverneveling bij warme periodes, de inzet van een hygiënesluis en het regelmatig reinigen van het drinkwatersysteem.