Rechter bestempelt bermmaaisel als afvalstof

De vier rechtszaken draaiden om het project Agricycling Fryslân. Daarbinnen composteren agrarisch ondernemers bermmaaisel van gemeenten, waarna de compost op landbouwgrond wordt toegepast. De gemeenten Waadhoeke, Leeuwarden, Súdwest-Fryslân en De Fryske Marren gingen ervan uit dat sprake was van 'voortgezet gebruik' van het maaisel en niet van een afvalstof.

Branchevereniging Organische Reststoffen (BVOR) was het daarmee oneens en vroeg de gemeenten eind 2023 om handhavend op te treden. Nadat de verzoeken van BVOR waren afgewezen, stapte zij naar de rechter. De organisatie stelde al eerder dat gemeentelijk berm- en slootmaaisel juridisch als afvalstof moet worden aangemerkt en dat voor de verwerking milieuregels gelden.

Gemeenten ontdoen zich van maaisel

Volgens de rechtbank is het voor de beoordeling van belang of de houder zich van het materiaal ontdoet. Bermmaaisel ontstaat bij het onderhoud van bermen en wordt niet geproduceerd om als product te worden gebruikt. De gemeenten betalen bovendien om het af te voeren.

Dat het bermmaaisel wordt gecomposteerd en opnieuw wordt benut, maakt volgens de rechtbank niet dat het geen afvalstof is. Het wordt tijdens de compostering namelijk omgezet in een ander materiaal. Compostering geldt als een vorm van ‘nuttige toepassing van afvalstoffen’. Daarom gaat de rechtbank niet mee in de redenering dat sprake is van 'voortgezet gebruik'.

De uitspraak betekent niet dat lokale verwerking van bermmaaisel onmogelijk wordt. Maar het maakt wel duidelijk dat daarbij rekening moet worden gehouden met de regelgeving die geldt voor afvalstoffen.

Lees ook: Bermmaaisel wordt omgezet tot hoogwaardige compost

Daarbij benadrukt BVOR-directeur Sanne Kaasjager het belang van een gelijk speelveld. ‘Het is belangrijk dat iedereen die groene reststromen verwerkt volgens dezelfde spelregels werkt. Dat geeft stabiliteit voor investeringen en zekerheid voor wie kwaliteitscompost wil gebruiken.’

De branchevereniging laat weten dat zij lokale benutting van groene reststromen ondersteunt, mits de verwerking volgens de geldende regels plaatsvindt en kwaliteit en veiligheid zijn geborgd.

BVOR-bedrijven verwerken zelf onder meer berm- en ander groenafval tot compost en bodemverbeteraars. In de aanloop naar de rechtszaak stelde BVOR dat professionele verwerkers daarvoor moeten voldoen aan eisen voor onder meer verwerking, kwaliteitscontrole en milieuvoorzieningen.