'Monitoring stikstof bewijst noodzaak voor nieuwe koers'

'We moeten weg van een papieren werkelijkheid gebaseerd op modelberekeningen en toe naar een geborgde aanpak die daadwerkelijk leidt tot emissiereductie', zo reageert LTO Nederland op de rapportage die woensdag gepresenteerd werd.

Uit de PSN blijkt dat de wettelijke doelen voor de verlaging van de stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden niet worden gehaald. Volgens LTO Nederland laat de rapportage zowel waardevolle inzichten als duidelijke tekortkomingen in het huidige stikstofbeleid zien.

De belangenorganisatie noemt het positief dat blijkt dat de stikstofdepositie in Nederland al langere tijd daalt en dat sectoren maatregelen hebben genomen om emissies terug te dringen. 'Tegelijkertijd wordt de voortgang nog steeds vooral beoordeeld op basis van modelberekeningen van stikstofdepositie en het toetsen aan kritische depositiewaarden (KDW).'

Hoogste prioriteit

De belangenbehartiger van boeren en tuinders vindt het 'de hoogste prioriteit' dat de plannen van de nieuwe coalitie en het ingestelde stikstoffonds onderdeel gaan uitmaken van de doorrekening. 'Om die plannen uit te kunnen voeren, moet er aan randvoorwaarden worden voldaan, zoals vergunningverlening.'

LTO Nederland pleit ervoor om de KDW uit de wet te halen en agrariërs te beoordelen op hun daadwerkelijke emissies in plaats van op modelberekeningen. 'In het rapport blijft onderbelicht dat de KDW's voor veel Natura 2000-gebieden halverwege het traject vergaand zijn aangescherpt', stelt de organisatie. 'Hierdoor is de opgave voor sectoren, waaronder de landbouw, aanzienlijk groter geworden.'

Innovaties nodig

Een van de conclusies in het PSN is dat innovaties in de afgelopen jaren nog weinig hebben opgeleverd. LTO Nederland onderschrijft dat, maar wijst tegelijk op het feit dat innovaties stokken omdat er al geruime tijd vrijwel geen vergunningen meer worden afgegeven voor de veehouderij.

'Als LTO Nederland pleiten wij voor een aanpak waarin emissiereductie centraal staat en waarin maatregelen juridisch, financieel en praktisch worden geborgd en boeren weer een vergunning kunnen krijgen voor de maatregelen die ze nemen. Dat betekent een systematiek waarin reducties worden gerealiseerd, gemonitord en juridisch geborgd.'

Schrijnend

Boerenbelangenorganisatie Agractie spreekt van 'een probleem dat vooral op papier bestaat'. 'As je het rapport bestudeert, dan blijkt dat de conclusie gebaseerd is op met modellen berekende overschrijdingen van de KDW's', zo meldt de organisatie. 'Schrijnend is dat over de feitelijke staat van de natuur vrijwel niets gezegd kan worden omdat de gegevens daarover ontbreken.'

Agractie noemt het onacceptabel dat er vergaande conclusies worden getrokken, met mogelijk grote gevolgen voor boerenbedrijven, terwijl in het rapport wordt erkend dat de werkelijke effecten op natuurkwaliteit nauwelijks meetbaar zijn en dat gegevens over systeemherstel en feitelijke natuurverbetering grotendeels ontbreken.

'Natuurbeleid moet gebaseerd zijn op feitelijke natuurkwaliteit, meetbare effecten en een integrale benadering, niet uitsluitend op theoretische overschrijdingen berekend op basis van modellen', meldt de organisatie. 'Een rekenmodel kan een theoretisch risico aangeven, maar mag nooit de doorslag geven bij het opofferen van de veehouderijsector.'