Stikstofpakket: provincies blij met maatwerk, bezorgd over budget na 2027

Nieuws Politiek Tys Hallema 04 nov 2026 om 12:08uur

Agrariërs, bouwers en andere ondernemers die al jaren wachten op een vergunning krijgen meer perspectief met het stikstofpakket van landbouwminister Jaimi van Essen. Dat stelt het Interprovinciaal Overleg (IPO) in een eerste reactie op de brief van de minister die dinsdag is verschenen.

De koepelorganisatie en belangenbehartiger van de provincies ziet dat het kabinet een ‘forse opgave’ bij de provincies neerlegt. Om daarmee aan de slag te kunnen, hebben de provincies geld, voldoende capaciteit en regels die werken in de praktijk nodig. Het IPO ziet in de aanpak van Van Essen naar eigen zeggen veel terug van de bouwstenen die de provincies samen met maatschappelijke partners eerder al aandroegen. IPO-voorzitter Ina Adema: ‘Het kabinet vraagt veel van ons. We gaan ermee aan de slag. Daarvoor hebben we regels nodig die ook werken op het boerenerf. Zo krijgen we Nederland samen van het slot.’

De provincies zijn content met de ruimte voor maatwerk in de zones rondom Natura 2000-gebieden. Daarnaast is het belangrijk dat de rekenkundige ondergrens op 1 juli 2027 wordt ingevoerd. ‘Daarmee blokkeert een heel kleine hoeveelheid stikstofneerslag niet langer een vergunning. Ook voor veel PAS-melders en interimmers die nu klem zitten, is dat goed nieuws’, schrijft het IPO.

Wel zorgen

Ook zijn er zorgen. Zo is nog niet duidelijk hoeveel geld er beschikbaar is in de jaren 2028 tot 2035. ‘Dat maakt de aanpak van het Rijk kwetsbaar’, concludeert het IPO. Ook de combinatie van maatregelen die in veel gebieden tegelijk samenkomen baart het IPO zorgen. ‘Extensiveren, innoveren, natuur herstellen, minder dieren en nieuwe eisen aan grondgebondenheid. Die laatste zet het Rijk in voor schoner water, niet voor stikstof. Dit landt bij dezelfde boeren. Het is die combinatie die provincies zorgen baart.’ Daarom is er tussen de provincies en het kabinet afgesproken dat nieuwe regels eerst worden getoetst op uitvoerbaarheid.

Het IPO constateert dat er vooral aandacht is voor de agrarische sector in deze aanpak. Het is volgens de koepelorganisatie van belang dat alle sectoren meedoen om Nederland weer van het slot te halen.

Volg de laatste ontwikkelingen rond de stikstofaanpak op onze overzichtspagina

Provincie Noord-Brabant laat weten blij te zijn dat het kabinet ruimte laat voor provinciaal maatwerk, omdat zo maatregelen mogelijk zijn die passen bij de specifieke situatie. ‘We hebben een grote stikstofopgave met veel kwetsbare natuurgebieden en een sterke landbouwsector. Behalve stikstof spelen ook andere factoren een rol bij natuurherstel, zoals verdroging, waterkwaliteit en gewasbeschermingsmiddelen. Dat vraagt om een samenhangende aanpak. Onze inzet blijft om Noord-Brabant zo snel mogelijk open te krijgen en we zien daarvoor kansen met deze Kamerbrieven.’