Door+wolven+hele+beweidingssysteem+op+zijn+kant
Achtergrond
© Joost de la Court

Door wolven hele beweidingssysteem op zijn kant

De gevolgen van een bijtincident bij een koppel schapen van Willem Speulman kunnen ingrijpend zijn. Niet alleen zit de schrik er flink in bij de schapenhouder en akkerbouwer uit Anderen, hij maakt zich grote zorgen over de toekomst van zijn schapenhouderijtak. 'Dieren houden is het mooiste wat er is.'

In Midden-Drenthe loopt waarschijnlijk weer een wolf rond. In de afgelopen weken werden vijf meldingen gedaan van bijtincidenten van Hooghalen tot Ansen. Daarbij kwamen meer dan twintig schapen om het leven, veel andere raakten gewond.

Hoewel de identiteit van de dader officieel nog niet is vastgesteld, twijfelt schapenhouder Speulman er niet aan: het was een wolf. Gezien de ernst van het type bijtwonden kan het volgens hem haast niet anders. Had hij eerder al last van vossen die zijn lammeren belaagden, nu zijn ook de volwassen schapen aan de beurt.

Afrastering

Bij zijn ronde langs de zes koppels schapen trof hij 23 november 's ochtends vroeg in een weiland even buiten het dorp een chaos aan. Losgebroken schapen die dwars door de afrastering waren gevlogen en her en der in het land een bewegingloos schaap. Vier waren er al dood en aangevreten, andere waren gewond.

Ik dacht altijd dat het een ver-van-mijn-bedshow zou zijn

Willem Speulman, schapenhouder en akkerbouwer in Anderen

Speulman was er die ochtend al niet gerust op. De avond ervoor was een koppel aan de overkant van het diepje uitgebroken. 'Ik ben die avond nog het hele gebied rondgereden om de andere koppels te bekijken, maar daar was niets aan de hand. Toch ben ik niet rustig gaan slapen.'

De aangevallen koppel loopt nu op de huiskavel aan de rand van Anderen.
De aangevallen koppel loopt nu op de huiskavel aan de rand van Anderen. © Joost de la Court

Niet voorbereid

Toen de schapenhouder de volgende dag terugkwam, was het dus goed mis bij een ander koppel aan de overzijde van het water. 'Ik was er totaal niet op voorbereid. Ik had altijd gedacht dat het een ver-van-mijn-bedshow zou zijn. Her en der in het perceel lag overal wel iets.

Vier dieren waren dood, vijf heeft de veearts alsnog moeten afspuiten. 'Ik heb eerst de politie gebeld, maar die konden mij niet helpen', laat Speulman weten. 'Gelukkig had ik nog het telefoonnummer van een contactpersoon van het Wolvennetwerk van BIJ12. Die was toevallig in de buurt en is die middag gekomen om de schade te fotograferen en DNA-monsters af te nemen.' De uitslag van dat DNA-onderzoek kan enkele weken op zich laten wachten.

Grote liefde

Voor Speulman zijn de 200 fokooien en de 350 vleeslammeren die hij houdt een van de kurken waarop zijn bedrijf drijft, naast 25 hectare akkerbouw en een deeltijdbaan in de buitendienst bij het waterschap. De dieren zijn wel zijn grote liefde, vertelt hij. Daarom hakt het verlies van de schapen er zo in. 'Als ik een aardappel weggooi, doet mij dat niets. Een schaap dat je verliest wel. Daar zit leven in.'

Speulman stopte in 1995 met het melken van twintig koeien, omdat dit niet te combineren was met zijn werk bij het waterschap. De schapenhouderij is dat wel. 'Juist de combinatie is ideaal. Als het niet zoveel werk was, zou ik het liefst zo'n 700 schapen houden. Dieren houden is het mooiste wat er is.'

Zoals veel professionele schapenhouders moet Speulman het hebben van de samenwerking met een tiental melkveehouders in de buurt. In de winter weidt hij bij hen zijn koppels. In de zomer kan hij gebruikmaken van percelen natuur- en huurland.

Gewonde schapen

De koppel waarbij het bijtincident plaatsvond, graast weer rustig op de huiskavel van 6 hectare aan de rand van Anderen. Achter in de monumentale rietgedekte stal staan nog acht gewonde schapen apart. Ze worden daar extra in de gaten gehouden.

Heerst bij de dieren inmiddels weer rust, bij Speulman zelf is die zeker nog niet terug gekeerd. De zwervende wolf kan zomaar weer toeslaan, vreest hij. De schapenhouder maakt daarom per dag drie inspectierondes, in plaats van één.

• Lees wat er nog meer verscheen over wolven


Grote zorgen

Speulman zegt zich grote zorgen te maken over hoe het nu verder moet. 'Wil ik mijn schapen bescherming bieden, dan moet ik rond ieder koppel een raster zetten met vijf draden van 1,2 meter hoog. Dat kost 2.000 euro per hectare, maal zes. Dat kan ik nooit betalen. En die Pyreneeënhonden waar ze het over hebben, dat gaat ook niet werken met al die wandelaars hier in het Drentsche Aa-gebied.'

De schapenhouder krijgt na een bewezen aanval door wolven de directe schade vergoed. Dat is de marktwaarde van de dieren en de kosten van de veearts, maar niet de vervolgschade. 'Alle ooien zijn net drachtig en er zijn er heel wat uitgebroken. Ik moet nog maar afwachten hoe het verdergaat richting het aflammerseizoen, met minder lammeren of verwerpingen. De samenleving wil de wolf hier, maar gaat diezelfde samenleving dan ook alle kosten vergoeden?'

Wat Speulman ook steekt is dat de provincie door de eerdere meldingen al langer wist dat er een wolf rondliep in het gebied. 'Maar er wordt niet gewaarschuwd. Je moet zelf op de website van BIJ12 kijken of er bij jou in de buurt toevallig meldingen zijn gedaan. Dat ze zo zijn gegrepen is dan echt een heel triest gezicht.'

Natuurterrein

Verder kijkend naar de toekomst denkt Speulman dat het bij hem en veel van zijn collega-schapenhouders nooit meer wordt zoals voorheen. 'Bij het weiden op natuurterrein ligt het anders, maar het hele systeem van beweiden in losse koppels in de winter gaat op zijn kant.'

De schapenhouder vindt het nog te vroeg om te roepen dat hij zijn dieren dan maar wegdoet. 'Vraag het mij over drie jaar nog eens. Ik hoop dat er intussen een systeem is dat de wolf weghoudt van mijn schapen.'

Bekijk meer over:

Weer

  • Maandag
    23° / 8°
    10 %
  • Dinsdag
    23° / 9°
    10 %
  • Woensdag
    22° / 10°
    50 %
Meer weer