Dijksma in actie tegen octrooien

Koen van WijkDijksma zal voorafgaand aan en tijdens het Nederlandse voorzitterschap van de Europese Unie komend jaar initiatieven nemen om een wijziging van de Europese octrooiwetgeving te versnellen. Dat kondigde zij deze week aan in een brief aan de Tweede Kamer. ‘Eigenschappen van plantenrassen moeten vrij beschikbaar zijn’, schrijft zij.
Er zijn twee routes om de octrooieerbaarheid te beperken, laat de staatssecretaris weten. Via beperking aan de voorkant of via een uitgebreide veredelingsvrijstelling als filter aan de achterkant. De bewindsvrouw houdt beide opties nog open.
Een uitgebreide veredelingsvrijstelling geeft de mogelijkheid om de balans tussen kwekersrecht en octrooirecht te herstellen, vindt Dijksma. Deze optie heeft ook de voorkeur in de Tweede Kamer. Het houdt in dat vrijstelling van gebruik van octrooirechterlijk beschermd biologisch materiaal ook tijdens de commerciële fase mogelijk wordt.

Onderzoek

Momenteel loopt er een onderzoek van SEO Economisch Onderzoek naar de effecten van een uitgebreide veredelingsvrijstelling.
Nu bestaat alleen de beperkte veredelingsvrijstelling. Die maakt het voor derden mogelijk om beschermd materiaal te gebruiken voor het kweken of ontdekken en ontwikkelen van andere plantenrassen zonder toestemming van octrooihouders.
Aanleiding voor de actie van Dijksma zijn recente uitspraken van de Grote Kamer van Beroep van het Europese Octrooibureau in octrooigeschillen in tomaat en broccoli. Zo verkreeg multinational Monsanto een octrooi op de eigenschap van broccoli met extra lange stelen.
De staatssecretaris noemt de ruime octrooieerbaarheid van plantengerelateerde uitvindingen een zorgwekkende ontwikkeling en vreest voor de keuzevrijheid van kwekers, telers en consumenten.
LTO Glaskracht Nederland is blij met de inzet van Dijksma. ‘Wij vinden het van groot belang dat er een uitgebreide kwekersvrijstelling komt om de rasseninnovatie te waarborgen en de kosten van zaaizaad en plantmateriaal binnen de perken te houden’, zegt voorzitter Nico van Ruiten.
Tijdens de EU-Landbouwraad van afgelopen dinsdag kreeg de staatssecretaris steun van in elk geval Frankrijk en Duitsland. ‘Meerdere lidstaten gaven aan dat zij een onbelemmerd gebruik van genetische bronnen van planten belangrijk vinden voor de innovatieve kracht van de landbouw’, aldus de bewindsvrouw.