Glastuinbouw dringt aan op uitstel bijmengplicht groen gas

Het idee achter de Wet bijmengverplichting groen gas is het stimuleren van groen gas in Nederland. Gasleveranciers worden verplicht een deel van het geleverde gas te vergroenen, waarmee een financiële prikkel voor boeren en andere ondernemers moet ontstaan om groen gas te produceren.

Afnemers van het gas, zoals de glastuinbouw, krijgen vervolgens een deel van dit groene gas geleverd. Op die manier moet de maatregel bijdragen aan reductie van CO2-uitstoot. Maar de voorgestelde wet kent volgens Glastuinbouw Nederland een aantal belangrijke knelpunten.

Minder investeringszekerheid

Ten eerste vindt de organisatie dat de bijmengverplichting minder investeringszekerheid biedt dan de huidige Stimulering Duurzame Energieproductie en Klimaattransitie (SDE++)-regeling. Daardoor is voor ondernemers die investeren in bijvoorbeeld vergisting onvoldoende zekerheid dat hun investering op lange termijn kostendekkend kan worden geëxploiteerd.

Ook de vergunningverlening voor vergistingsinstallaties is volgens Glastuinbouw Nederland onvoldoende op orde. Onlangs zijn in Noord-Holland achttien vergunningen voor vergisters ingetrokken. ‘Dit maakt het onzeker of de gewenste groei van de groengasproductie daadwerkelijk kan worden gerealiseerd.’ Verder is de verwachting dat de kosten voor afnemers aanzienlijk zijn. ‘Deze kosten staan niet in verhouding tot de opgave om te komen tot een duurzame en economisch rendabele glastuinbouwsector.’

Alternatief

Als tegenvoorstel heeft Glastuinbouw Nederland afgelopen zomer samen met Essent en LTO Nederland gewerkt aan een alternatief: de Gerichte Inzetregeling Groen Gas (GIGG). Bij dit voorstel wordt de investeringszekerheid voor groengasproducenten via de SDE geborgd. De betaalbaarheid voor afnemers wordt geregeld via een ‘contract for difference’. Daarnaast wordt groen gas gericht ingezet in sectoren en toepassingen waar het de grootste bijdrage levert aan verduurzaming.

Volgens Glastuinbouw Nederland kan met de GIGG groen gas gericht worden ingezet waar het de meeste klimaatwinst oplevert, terwijl zowel producenten als afnemers meer zekerheid krijgen.

Voor nu pleit de belangenorganisatie tegen de huidige vorm van de bijmengverplichting, ook al is ze niet tegen groen gas. ‘De regeling is momenteel onvoldoende uitvoerbaar, brengt te veel onzekerheden met zich mee en kan leiden tot te hoge kosten voor de glastuinbouw. Daarom pleiten we voor uitstel van de wet totdat de knelpunten rond vergunningverlening, uitvoerbaarheid, investeringszekerheid en kosten zijn opgelost.’

Stevige kritiek Kamerleden

Ook in de Tweede Kamer uitten verschillende Kamerleden stevige kritiek op de voorgestelde bijmengverplichting, zo bleek maandag tijdens het wetgevingsoverleg. Onder anderen Pieter Grinwis (ChristenUnie), André Flach (SGP) en Daniël van den Berg (JA21) plaatsten vraagtekens bij de snelheid waarmee de wet wordt behandeld. Zij benadrukten het belang van een zorgvuldige behandeling.

Lees ook: ‘Klimaatplannen jagen glastuinders in de rode cijfers’

Daarnaast werd uitgebreid gesproken over de gevolgen voor de glastuinbouw. Daarbij kwam onder meer aan de orde dat de sector de afgelopen jaren al grote stappen heeft gezet in verduurzaming. Zorgen werden ook door Kamerleden van VVD, CDA en BBB genoemd. Toch staan de coalitiepartijen D66, VVD en CDA in beginsel positief tegenover de wet als instrument om de productie van groen gas in Nederland te stimuleren.

Esther Ouwehand vroeg namens Partij voor de Dieren uitstel van de tweede termijn. Dit betekent dat de behandeling van het wetsvoorstel pas na Prinsjesdag (dinsdag 15 september) wordt voortgezet.