Pleun Leeijen maakt overstap van Producentenorganisatie Varkenshouderij naar onderwijs

'Stilzitten is niet mijn sterkste kant', zegt Pleun Leeijen nuchter. Ze geeft aan te houden van de dynamiek en de afwisseling van het hebben van meerdere rollen tegelijkertijd, maar Leeijen beseft zich ook dat dat op de lange termijn niet houdbaar is. 'Door nu te kiezen voor één baan krijg ik meer structuur en rust.'

We hebben een mooie sector; laten we met elkaar vooral het enthousiasme erin houden

Pleun Leeijen, voormalig dagelijks bestuurder bij Producentenorganisatie Varkenshouderij

Stoppen was een verre van gemakkelijke keuze. 'Ik voel mij nog steeds enorm betrokken bij alles waarvoor ik mij heb ingezet', aldus Leeijen, die geboren en getogen is op een varkenshouderij en een groot hart heeft voor zowel de sector als het onderwijs.

In de filmpjes en zogenoemde 'varkensvragen' die ze maakte voor The Pig Story komen die werelden samen. In een bigroze werkbroek, zwart T-shirt en met lange blonde haren legt ze in toegankelijke taal het reilen en zeilen in de sector uit. Interessant voor kinderen, maar ook voor volwassenen.

U heeft een enorme passie voor de boer-burgerverbinding. Waar komt die vandaan?

'Van huis uit, denk ik. Ik ben opgegroeid op een varkenshouderij met een zichtstal en een terras. We ontvangen al jaren schoolklassen voor boerderijeducatie. Tijdens die bezoeken merkte ik hoeveel vragen mensen hebben en hoe mooi het is om daar een antwoord op te kunnen geven. En als mensen je na drie keer nog niet begrijpen, dan moet je het anders verwoorden. Dat is een kwestie van vallen en opstaan, van proberen en doen.'

Communiceren is doorgaans niet het sterkste punt van veehouders.

'Dat klopt. Daarom bieden we cursussen en trainingen aan. Je ziet wel dat jongeren dat doorgaans makkelijker afgaat dan hun ouders. Sector-PR staat in enquêtes onder POV-leden steevast in de top drie. Zichtbaarheid van de sector wordt als belangrijk ervaren en de groep varkenshouders die actief het verhaal uitdragen groeit. Collega's weten elkaar daarin ook steeds beter te vinden.'

Wat is een valkuil in de communicatie?

'Door enthousiasme en trots wordt ons verhaal al heel snel technisch. Je praat dan over de hoofden van mensen heen. De meeste mensen willen vooral zien wat je doet, welke innovaties je toepast en waarom je dat doet.'

Hoe is The Pig Story ontstaan?

'Voorheen waren er veel losse initiatieven wat betreft sector-PR. Toen ik in 2019 bij de POV kwam, waren de eerste stappen richting samenwerking al gezet. We wilden met één gezicht en één geluid naar buiten treden. In de afgelopen zes à zeven jaar heeft dat vorm gekregen in The Pig Story.'

Wat maakt dat zo succesvol?

'Dat zit in meerdere factoren. We laten zien dat de sector technologisch is en dat het varken een belangrijke rol speelt in voedselproductie en het verwerken van reststromen. De zichtbaarheid is toegenomen en varkenshouders zijn zich bewuster geworden van hun eigen rol als het gaat om het imago van de sector.'

'Daarnaast hebben we een platform gecreëerd waar mensen terechtkunnen met vragen en hebben we veel ondersteunend materiaal ontwikkeld, zoals filmpjes en erfmiddelen. Dat helpt ook enorm.'

Waar bent u het meest trots op?

'Op wat we hebben neergezet met The Pig Story, maar vooral ook op de betrokkenheid van varkenshouders. Dat mensen vrijwillig meedenken en -doen. En eerlijk is eerlijk: als niet-gouvernementele organisaties (ngo's) op onze acties reageren, zie ik dat als een compliment. Dan ben je relevant. Als we dat niet waren, zou er ook niet op ons worden gereageerd.'

Welke kritiek kregen jullie van ngo's?

'Een voorbeeld is dat Wakker Dier in 2020 een klacht indiende bij de Reclame Code Commissie. Volgens hen schetste ons lesmateriaal een te rooskleurig beeld en was er sprake van kindermarketing.'

Kloppen andere veehouderijsectoren bij jullie aan met vragen over sector-PR?

'Zeker. Vooral voor hoe we omgaan met negatieve reacties is veel interesse. Ik denk dat we als agrarische sectoren meer samen moeten optrekken als het gaat om sector-PR. Voor consumenten zijn we allemaal boeren. Zij maken weinig onderscheid tussen varkens-, pluimvee- of melkveehouders.'

'Dat zie je ook terug in het onderwijs: een school kiest eerder voor een lespakket over voedsel in het algemeen dan voor een lespakket over één specifieke sector.'

Wat moet in de toekomst beter?

'Iedereen moet zich verantwoordelijk voelen om het verhaal te vertellen. Niet alleen een kleine groep, maar de hele sector. Iedereen kan iets bijdragen. Er zijn nog steeds varkenshouders die op een verjaardag niet durven te zeggen wat ze doen. Dat taboe moeten we doorbreken. We hebben een mooie sector, daar mogen we trots op zijn.'

U had bij de POV meer portefeuilles, toch?

'Dat klopt. Ik hield mij ook bezig met Stichting Kennis Platform Varkenshouderij (KPV). Met het leerplein hebben we een mooi traject opgezet rondom een leven lang ontwikkelen. We moeten mensen echt binden aan de sector. Op dat traject ben ik dan ook erg trots.'

Hoe kijkt u naar het varkenshouderijonderwijs in Nederland?

'Dat baart mij zorgen. Specifieke vakkennis blijft essentieel. Het is de sleutel om werk goed, veilig en efficiënt uit te voeren en om problemen te voorkomen en innovatie te stimuleren. Een van de eerste zaken die ik als POV-bestuurslid heb opgepakt, is verkennen hoe we een leven lang ontwikkelen kunnen verbinden aan onderwijs. Natuurlijk kunnen studenten ook veel van andere sectoren leren, maar in de basis hebben ze vooral behoefte aan sectorspecifieke kennis.'