Nieuw systeem moet boer beter belonen voor weidegang

De deelnemers bieden deze week twee zogenoemde Green Papers aan: één aan het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) over de toepassing van weidegang als reductiemaatregel en één aan de zuivelsector over een gestaffelde weidepremie. Ze willen bij de verdere uitwerking betrokken blijven.

Bij 2.000 weideuren per jaar komt de berekende ammoniakreductie volgens een eerste berekening uit op 15,7 procent ten opzichte van volledig opstallen. De gebruikte systematiek moet geregistreerde weideuren op bedrijfsniveau beter waarderen. De initiatiefnemers willen dat weidegang daarmee als volwaardige reductiemaatregel kan worden meegenomen bij de stikstofopgave van een melkveebedrijf.

Bedrijfsspecifieke berekeningen

De eerste ‘indicatieve BSW-reductietabel’ loopt van nul tot 4.000 weide-uren per jaar, waarbij volledig opstallen (dus nul weide-uren) het uitgangspunt vormt. De berekende ammoniakreductie neemt toe naarmate koeien meer uren buiten lopen. Daarnaast moet een bedrijfsspecifieke berekening rekening kunnen houden met verschillen in bedrijfsvoering.

Lees ook: Melkveehouderij stoot fors minder broeikasgassen uit door ketenaanpak

De reductietabel is gebaseerd op ‘verkennende modelberekeningen’ en is nog niet wetenschappelijk gevalideerd. In een zogenoemd Green Paper vragen zij het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) om die validatie te laten uitvoeren.

Kamerbrief

Volgens Meet Weet Weidegang biedt de Kamerbrief van 1 oktober 2026 daarvoor een opening, omdat minister Van Essen weidegang wil betrekken bij de verdere uitwerking van het stikstofbeleid. BSW moet een concrete systematiek leveren waarmee dit op bedrijfsniveau kan worden ingevuld.

De tweede toepassing betreft de weidepremie vanuit de zuivelsector. Die is bij veel zuivelbedrijven gekoppeld aan minimaal 720 uur weidegang, verdeeld over ten minste 120 dagen. Een melkveehouder die zijn koeien bijvoorbeeld 1.500, 2.500 of 3.000 uur laat weiden, krijgt daarvoor volgens de initiatiefnemers lang niet altijd een hogere vergoeding.

Staffel weidepremie

Zij stellen daarom een staffel voor waarbij de premie stijgt met het daadwerkelijk geregistreerde aantal weide-uren. De registratie zou moeten plaatsvinden via een toegelaten registratiesysteem. Daarmee moet extra weidegang financieel worden gestimuleerd en worden bedrijven die al veel meer uren weiden daarvoor beloond.

Een vergelijkbaar principe is eerder onderzocht door ABDTOPConsult. Dat bureau verkende in 2023 een financiële systematiek met stappen van 250 weide-uren. De initiatiefnemers wijzen daarnaast op Caring Dairy van CONO Kaasmakers als voorbeeld dat een oplopende beloning voor weidegang binnen de zuivelsector mogelijk is.