‘Wat Zweden ons leert over lokaal voedsel’

Column Melkvee Martijn van Rossum 28 jul 2026 om 11:00uur

Alhoewel ik vorige keer nog zei dat we deze zomer niet weg hoeven, loopt dat toch even anders. En dat is best verrassend. Ook wij pakken als boerengezin onze koffers in, op weg naar een Scandinavisch oord. De bossen en de meren lonken. We hebben een prachtige zomer hier op de boerderij, met lekker veel gras. En nu is er ineens een klein beetje ruimte om toch te gaan.

Maar nog voordat we de grens over zijn, beginnen we te kletsen over weilanden. Zie je daar die boer maaien? Het was goed weer geweest om in te kuilen. En zodra we de grens over zijn, zien we in de omgeving alleen maar boerderijen. Hoe ziet het er hier uit? Wat voor grasland hebben ze? Staan er nou bomen tussen, net als bij ons? Hoe kleinschalig kunnen ze in Zweden boeren?

De vraagstukken vliegen over en weer tussen ons. En we kunnen het niet laten om toch te dromen van nieuwe systemen. Even spieken hoe een melkveehouder in het buitenland dat doet. In Zweden komen we de gardsbutik tegen. Een boerderijwinkel, met alleen maar lokale producten van eigen erf. Zo direct voor je neus. We kunnen het niet helpen, maar dit vinden we prachtig. Hier leren we weer van. Dit nemen we weer mee naar huis. Thuis in Nederland, waar we zelf ook de noodzaak van lokaal inzien.

Een zomer thuis op de boerderij is erg mooi, maar het inzicht dat je meekrijgt van een vakantie naar het buitenland, dat krijg je niet van hier blijven

Marije van de Sande, melkveehouder in Nieuwerkerk (ZL)

En als dan de volgende dag op de camping wordt besproken wat we die dag gaan doen, dan gaan we natuurlijk naar een boerderij voor iets lekkers. Naar een plek waar ze sapjes en lekkers verkopen van eigen erf. Een Zweedse koffie en gebakspauze is nooit een slecht idee. Ook daar betrappen we onszelf erop dat we het weer hebben over dat boerenleven. Die prachtige producten die ze daar gebruiken en wat voor lekkers ze ermee maken. Ik droom er dan van om zelf ook iets lokaals op te zetten en dat kleinschalige weer terug te brengen bij de consument.

Misschien komen we thuis met meer vragen dan antwoorden. Hoe gaan Zweedse boeren om met het korte groeiseizoen? Hoe kijken zij naar hun eigen landschap en hun voedsel? Eén ding weet ik nu al: lokaal is overal belangrijk. Ook hier in Nederland steeds meer. Maar in Zweden zijn ook goede systemen om lokaal producten te verkopen. En ik denk dat we van dat systeem best iets mee naar huis kunnen nemen. En daarvan leren.

Een zomer thuis op de boerderij is erg mooi. Maar het inzicht dat je meekrijgt van een vakantie naar het buitenland, dat krijg je niet van hier blijven. En daarom is het zelfs voor een boerengezin, toch goed om die grens over te rijden en inspiratie op te doen.