'Belangenbehartiging: een herhaling van samenwerken en versplintering'

De politiek is een afspiegeling van de samenleving, waarin de diversiteit duidelijk toeneemt. Met één mond spreken helpt. Maar je kunt alleen met één mond spreken als je een gedragen visie hebt, gebaseerd op een gedeelde analyse, vanuit een gedeeld beeld.

Het belang van het individu overstijgt dat van het algemene, waardoor de democratie versplintert. Wij hebben geen leiders meer. Enkel gekozen bestuurders met een klein mandaat, gedwongen om splinters bij elkaar te zoeken en er dan iets van te maken. De kiezer en de waan van de dag regeren. In theorie is het democratie in optima forma: de macht aan het volk. In de praktijk onbestuurbaar en met een toenemende ontevredenheid.

Hetzelfde geldt ook in landbouwland. Het aantal partijen dat melkveehouders vertegenwoordigt is de afgelopen decennia toegenomen, terwijl het aantal melkveehouders krimpt. Bij elke crisis ontstaan nieuwe belangenverdedigers die de gevestigde orde verantwoordelijk houden voor hun ontstaan.

Die belangenbehartigers zoeken deze gevestigde orde vervolgens toch weer op, vanuit de behoefte een collectief te vormen waarin de nieuwelingen verlangen meer invloed te hebben. Voortschrijdend inzicht conflicteert met het bestaansrecht, dus dat wordt het liefst genegeerd om onderscheidend te blijven. Het is wat het is.

Waar je vroeger nog terechtkon bij de wetenschap of de kenners van het recht voor een gefundeerd antwoord of juridisch advies, lijkt het juiste antwoord nu afhankelijk van aan wie je het vraagt. Sterker nog, je vindt altijd wel iemand die het antwoord geeft dat jij wilt horen. Kwestie van scrollen.

Die complexiteit is zorgelijk. Dé waarheid bestaan niet meer. De waarheid ligt waarschijnlijk ergens in het midden, maar je moet daar wel naar willen zoeken.

Scheuring bij stikstof

Als je als onderdeel van een collectief constateert dat elkaar vasthouden niet versterkend werkt maar verkrampt, onvoldoende aansluit bij je eigen overtuiging en je de verbinding met jezelf en de wereld om je heen verliest, dan komt de vraag of je in die samenwerking wil blijven hangen. Bij stikstof is de scheuring duidelijk zichtbaar.

Voor de vakgroep Melkveehouderij zijn LTO en ZuivelNL vanzelfsprekende samenwerkingen. Daarbuiten vorm je gelegenheidscoalities vanuit je eigen kennis en overtuiging waar deze meerwaarde hebben en waar het kan. Niet omdat het moet.