Weg vrij voor nieuwe veredelingstechnieken in Europa

De Europese Commissie lanceerde het wetsvoorstel ter versoepeling van de gmo-regels in juli 2023 om nieuwe technologieën voor het genetisch bewerken van gewassen mogelijk te maken. Dit door deze vrij te stellen van de restrictieve wet op genetisch gemodificeerde organismen (gmo). Door het groene licht kunnen NGT's voortaan zonder dure en tijdrovende procedures toegelaten worden in de land- en tuinbouw.

Volgens de Europese Commissie worden die nieuwe technieken in enkele andere voedselproducerende landen al toegelaten en ‘moet de Europese Unie niet verder achterop raken’.

In de milieucommissie waren 47 stemmen vóór het wetsvoorstel en 31 tegen. Vier commissieleden onthielden zich van stemming. Het demissionair kabinet staat overwegend positief tegenover de versoepeling van de regels voor gentechgewassen.

Voor iedereen beschikbaar

Het Europees Parlement vindt dat planten en zaden die met nieuwe genetisch technieken zijn veredeld, toegankelijk moeten blijven voor boeren en kleine veredelaars. Daarom staat in de nieuwe wet dat patenteerbaarheid van deze planten en zaden niet mogelijk is.

Europarlementariër Jan Huitema was een van de onderhandelaars om het wetsvoorstel erdoor te krijgen. Hij vindt dat de toelating van planten die geproduceerd zijn via nieuwe veredelingstechnieken precies op tijd komt. 'De effecten van klimaatverandering worden voelbaarder voor Europese boeren, waardoor onze voedselzekerheid onder druk komt te staan.'

Tegelijkertijd ziet hij dat veredelingsbedrijven wegtrekken richting het buitenland, omdat de strenge Europese wetgeving tot nu toe innovatie in de weg zat. 'De positieve stemuitslag van betekent dat hier snel verandering in komt. Een ontzettend hoopvol signaal.’

Juridische bedenkingen

Er waren de nodige juridische bedenkingen tegen het achterwege laten van het gezondheidsbeschermende voorzorgsprincipe. Verder vinden verscheidene landen dat genetische bewerking van voedselproducten helder vermeld moet worden op de verpakking van de eindproducten. Daar is de voedselindustrie mordicus tegen.

Er blijft een verbod op het gebruik van NGT’s in de biologische landbouw en de zaadetiketteringsvereiste voor 'conventioneel-achtige' NGT1-planten.