Vleesconsumptie in Nederland daalt, vooral varkensvlees minder in trek

Dat blijkt uit de nieuwste Vleesnota van Wageningen Social & Economic Research in opdracht van Wakker Dier. Het verbruik is met 7,4 kilo afgenomen ten opzichte van 2019.

Uit het rapport komen voor veehouders duidelijke sectorale verschillen naar voren. Met name rood vlees blijft onder druk staan en de pluimveesector maakt een lichte groei door.

De daling van de totale vleesconsumptie komt voor het overgrote deel voor rekening van varkensvlees. Tussen 2019 en 2025 zakte de consumptie van varkensvlees per inwoner met 5,4 kilo naar 28,3 kilo karkasgewicht per jaar.

Prijsstijging en inflatie

Prijsstijgingen en inflatie in de afgelopen jaren hebben de vraag van consumenten afgeremd, zo komt uit dit onderzoek naar voren. Dit sluit aan bij marktontwikkelingen in buurland Duitsland.

In de rundveehouderij is de daling bescheidener: het verbruik van rundvlees nam tussen 2019 en 2025 met 1,2 kilo af tot 14,3 kilo karkasgewicht per persoon, terwijl dat van kalfsvlees met 1,2 kilo stabiel bleef.

De pluimveehouderij profiteerde daarentegen van een verschuiving naar wit vlees. Sinds 2022 vertoonde de consumptie van pluimveevlees een gestage stijging, tot 22,5 kilo per inwoner in 2025. De consumptie van overige categorieën, zoals schapen-, geiten- en paardenvlees, bleef nagenoeg onveranderd op een zeer beperkt niveau.

Herziening slachtcijfers varkens

Een opvallend punt voor de varkenshouderij is de correctie van de historische slachtstatistieken. In de sector bestonden al langer twijfels over de cijfers van statistiekbureau CBS. Deze waren gebaseerd op gegevens van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit en vielen aanzienlijk hoger uit dan de registraties van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).

De onderzoekers van Wageningen University & Research (WUR) hebben deze zorgen uit de sector overgenomen. Zij hebben de cijfers vanaf 2018 met terugwerkende kracht gecorrigeerd op basis van de RVO-data. Hierdoor valt het berekende varkensvleesverbruik over de afgelopen jaren lager uit dan eerder werd gerapporteerd.

Zo werd de varkensvleesconsumptie over 2024 bijgesteld van 35,1 naar 29,7 kilo per persoon, waardoor ook het totale vleesverbruik over dat jaar daalde van 74,4 naar 68,8 kilo. Het CBS heeft inmiddels aangekondigd de slachtcijfers op slachthuisniveau te herzien en formeel aan te passen.

Weinig impact op hybride vlees

Supermarktketens zoals Albert Heijn, Jumbo, Lidl en Dirk breiden hun aanbod van hybride vleesproducten, waarbij tussen een kwart en de helft van het vlees is vervangen door plantaardige eiwitten, stevig uit. Dit moet hen helpen om in 2030 de doelstelling van 60 procent plantaardige en 40 procent dierlijke eiwitverkoop te behalen.

Maar WUR-onderzoekers temperen de verwachtingen over de impact van deze trend op de primaire veehouderij. De markt voor hybride producten is vooralsnog zeer klein ten opzichte van de totale vleesmarkt.

Geen vervanging voor regulier vlees

Bovendien blijkt uit wetenschappelijk onderzoek naar alternatieve eiwitten dat de aanwezigheid van hybride varianten in de winkel niet automatisch leidt tot een lagere verkoop van regulier vlees. Dergelijke producten werken in de praktijk vaak eerder aanvullend dan vervangend, stellen de onderzoekers.

Wakker Dier maakt in haar uitingen gebruik van de vleesconsumptie in kilo product. Hiervoor wordt het karkasgewicht omgerekend naar puur het vlees. Dit komt neer op ongeveer 34 kilo in 2025.