Roemenië biedt kansen voor groei en investeringen in landbouw

Vanuit de Europese Unie gaat serieus veel geld naar Roemenië. Voor de periode 2021-2027 ontvangt het land ongeveer 31,5 miljard euro uit het Europese cohesiebeleid. Dat geld is onder meer bedoeld voor economische ontwikkeling – met de landbouw als belangrijke pijler –, infrastructuur, digitalisering, innovatie en de energietransitie.

Voor investeerders kan het interessant zijn om te kijken wat er ontstaat rondom deze investeringen. Dat kan bijvoorbeeld in de landbouw, waar de combinatie van beschikbare grond, schaalgrootte en Europese subsidies kansen biedt. Voor veel investeerders blijft grond aantrekkelijk. De verwachting dat de grondprijzen in Roemenië op termijn verder stijgen, speelt daarbij een belangrijke rol.

Waardecreatie

Een voorbeeld van een partij die actief investeert in landbouwgrond is Kamphorst Agrofondsen. Het fonds startte in 2010 met 22 aandeelhouders. Inmiddels heeft Kamphorst 5.200 hectare in eigendom en zijn ruim 220 investeerders aangesloten. De groei zit niet alleen in de omvang van het grondbezit. ‘Wij doen aan waardecreatie, door het papierwerk te regelen en versnipperde stukken samen te voegen tot grotere, beter bewerkbare eenheden. Grond die voor zeven tot tien jaar wordt verpacht’, merkt Sebastiaan Kamphorst op. Roemenië noemt hij een land waar je normaal zaken kunt doen.

Ook Frisian Investors is al jaren actief op de Roemeense grondmarkt. Net als Kamphorst koopt de investeringsonderneming landbouwgrond op en verpacht die. Inmiddels heeft Frisian Investors circa 3.500 hectare in eigendom. Binnenkort opent de onderneming een nieuwe ronde om certificaten uit te geven. Van Frisian Investors wordt 1.000 hectare geëxploiteerd door de Frizon Group, een akkerbouwbedrijf in Roemenië dat ongeveer 4.500 hectare landbouwgrond beheert.

Het bedrijf past precisielandbouw toe. ‘Onze ambitie is het meest duurzame, circulaire akkerbouwbedrijf van Europa te worden’, zegt topman Minne Lettinga. Frizon Group onderzoekt daarnaast de mogelijkheden voor een pluimveetak. ‘Het idee is eenvoudig: granen omzetten in vlees’, aldus Lettinga.

Roemenië importeert varkens- en pluimveevlees, terwijl het granen exporteert. De combinatie van akkerbouw en veehouderij sluit bovendien aan bij de wens van de Roemeense overheid om bodemvruchtbaarheid te verbeteren en meer waarde toe te voegen.

Volgens Pieter Helfferich van Agriprogress zijn in Roemenië op dit moment zo’n veertig agrarisch ondernemers uit Nederland actief. Daarvan heeft ongeveer de helft een melkveebedrijf. Anderen werken in de akker- en tuinbouw, geiten- en varkenshouderij of mechanisatie. Veel van hen krijgen financiële steun van Nederlandse partijen.

Een voorbeeld van een Nederlandse veehouder die financieel is betrokken bij een Roemeens bedrijf, is melkveehouder Simon Alberda uit Dronrijp. Zijn Nederlandse bedrijf met 130 melkkoeien noemt hij ‘min of meer klaar, maar stilzitten en op de winkel passen is niets voor mij. Ik zag in Roemenië een ander beeld. Daar is volop ruimte om een bedrijf te ontwikkelen en het land is niet zelfvoorzienend voor zuivel.’

Alberda is actief betrokken bij de ontwikkeling van melkveebedrijf Alcama. Om verder te kunnen groeien, is dat bedrijf op zoek naar extern geld. De melkveehouder verwacht dat er onder Nederlandse veehouders die hebben meegedaan aan een van de stoppersregelingen animo is om geld te investeren in het buitenland. ‘Het biedt, vooral als het ondernemersbloed blijft kriebelen, een mogelijkheid om op een andere manier bij de agrarische sector betrokken te blijven.’

Stoppende veehouders

Jos Popken verwacht ook dat stoppende veehouders wel willen investeren in Roemenië. Hij is initiatiefnemer van het investeringsfonds Deltacap. Popken is in Roemenië onder meer eigenaar van Cormana Machinery SRL, een mechanisatiebedrijf in Fagara?. Cormana verkoopt niet alleen trekkers en machines of verleent service, maar ondersteunt klanten ook bij het aanvragen van Europese subsidies via het Roemeense agentschap AFIR.

Dat laatste biedt volgens Popken een interessante investeringskans. Momenteel lopen drie AFIR-projecten binnen Cormana: een voor aardappel- en groenteteelt, een voor machines voor jonge boeren en een voor machines voor kleine boeren.

De eerste orders uit deze subsidieprogramma’s zijn inmiddels opgenomen in het orderboek, stelt Popken vast. Onder de Roemeense bv’s van Cormana vallen naast het mechanisatiebedrijf ook een vastgoedtak en een akkerbouwbedrijf van 600 hectare. Behalve financiering voor de eigen activiteiten ziet Popken met Deltacap ook kansen in externe investeringsproposities.

Investeren in Roemenië is niet zonder risico. Marktontwikkelingen, regelgeving en de lokale omstandigheden kunnen de uitkomst van een investering sterk beïnvloeden. Kennis van de lokale markt, betrouwbare partners en een lange adem, noemen experts die thuis zijn in het land essentieel voor wie wil profiteren van de verdere ontwikkeling van de Roemeense landbouw.

Beschikbare grond, subsidies, schaalvergroting en groeiende sector brengen perspectief
Roemenië is sinds de toetreding tot de Europese Unie in 2007 gegroeid naar een serieuze economie. Het land is echter ook nog steeds bezig met een inhaalslag op het gebied van infrastructuur, productiviteit, digitalisering en kapitaalintensiteit. Dat biedt ruimte voor verbetering en modernisering. ‘Juist die achterstand kan investeerders interesseren’, merkt Pieter Helfferich van Agriprogress op. Zijn adviesbureau is actief in handelsmissies, bemiddeling en bedrijfsadvies.
De ontwikkelingen in Roemenië bieden kansen voor investeerders die verder kijken dan de korte termijn, stelt Helfferich. De combinatie van beschikbare landbouwgrond, Europese subsidies, schaalvergroting en een groeiende agrarische sector biedt perspectief in verschillende schakels van de keten.
Roemenië heeft inmiddels een economie van ruim 350 miljard euro. Volgens de meest recente cijfers van de Wereldbank bedroeg het bruto binnenlands product (bbp) in 2025 ongeveer 372 miljard euro. Het land telt circa 19 miljoen inwoners en is met een oppervlakte van ruim 238.000 vierkante kilometer ruim zes keer zo groot als Nederland. Daarmee beschikt het niet alleen over een omvangrijke landbouwsector, maar ook over een relatief grote binnenlandse markt.
Het bbp groeide in 2025 met 0,7 procent. Tegelijkertijd lag de inflatie op 7,2 procent. De economische ontwikkeling verloopt dan ook niet zonder hobbels. De Europese Commissie verwacht voor 2026 een stagnatie van de economie, met een groei van slechts 0,1 procent en een begrotingstekort van 6,2 procent van het bbp. Voor 2027 wordt een herstel van de economie naar 2,3 procent groei voorzien.