‘Geklets over gif is geen journalistiek’

Opinie Akkerbouw Tineke de Vries 15 mei 2026 om 11:00uur

De land- en tuinbouw wordt geregeld in een kwaad daglicht gezet op basis van feitelijk onjuiste beweringen. Tineke de Vries van de LTO-vakgroep Akkerbouw en Vollegrondsgroente kijkt er niet meer van op. Maar een recent bericht over spuitvrije zones is haar wel in het verkeerde keelgat geschoten.

Woningbouw aan de rand van een dorp in de provincie Groningen, grenzend aan agrarisch gebied.

We zijn intussen wel wat gewend als het gaat om negatieve framing, maar de kop van het NOS-bericht van zaterdag 2 mei was een nieuw dieptepunt. ‘Gifzones belemmeren bouw van tienduizenden woningen in zeker 40 gemeenten’, kopte de publieke nieuwszender. Dat ‘de boer zijn spuitvergunning kan inleveren of inperken, vaak tegen een vergoeding’ was ook nieuw voor mij.

Nu heb ik in de afgelopen weken vooral meegekregen dat de bouw van huizen stokt vanwege netcongestie (in mindere mate) stikstof en de eindeloze bezwaarprocedures die we in ons dichtbevolkte land kunnen starten. Een democratisch recht met een prijs.

Dat er in meerdere gemeenten discussies worden gevoerd over eventuele bufferzones rondom kwetsbare woonfuncties is natuurlijk niet nieuw voor ons. Daar zijn we ons heel goed van bewust, evenals dat in verschillende gemeenten sprake is van verschillend beleid.

Convenant

Intussen spelen er ook allerlei juridische zaken in de provincie rondom Natura 2000-gebieden. Het is dan ook niet voor niets dat het kabinet met de agrarische sector tot een bindend convenant Gewasbescherming wil komen. Een convenant dat afspraken zal bevatten om de gezondheid van burgers te beschermen en om negatieve gevolgen van chemische stoffen voor de natuur te beperken.

Het wordt een spannend traject voor onze telers. De risico’s op misoogsten en kwaliteitsverliezen nemen toe. Dat vraagt om een stevige inzet van alle partijen die bij het convenant betrokken zijn. Een transitie zonder gereedschapskist zal grote gevolgen hebben voor onze telers én voor onze voedselvoorziening.

Een transitie zonder gereedschapskist zal grote gevolgen hebben voor onze telers én voor onze voedselvoorziening

Tineke de Vries, voorzitter LTO-vakgroep Akkerbouw en Vollegrondsgroente

En als er dan toch een convenant moet komen, dan moet dat ook aan telers duidelijkheid en perspectief bieden. Voor de korte én de lange termijn. Meer rechtszekerheid, meer uniformiteit in het beleid tussen gemeenten en provincies en meer gedeelde financiële verantwoordelijkheid in situaties waarin oogsten mislukken. Dat lijken me redelijke uitgangspunten om mee te starten.

Ik zie ook dat een aantal partijen absoluut geen belang heeft bij een convenant. Dat blijkt de laatste weken ook wel uit de niet-aflatende stroom aan negatieve berichten. Van residu in snoeptomaatjes tot PFAS waar wij zogenaamd in een klap de grootste uitstoter van zouden zijn. En ook het ‘beruchte’ (en aan alle kanten rammelende) onderzoek van het Italiaanse instituut naar de kankerverwekkende eigenschappen van glyfosaat wordt in onze lokale pers weer van stal gehaald.

Activisme

Ik ben absoluut voor persvrijheid en beschouw het als een groot goed, gezien de situaties in de wereld waar die vrijheid zwaar onder vuur ligt. Maar dat onze publieke nieuwszender meent stelling te moeten nemen met zulke polariserende, pertinent onjuiste koppen, wil er bij mij niet in. Dat is geen journalistiek, maar activisme.

En blijkbaar ben ik niet de enige die zich hieraan ergert en die de NOS erop aanspreekt: maandagavond is de kop – nadat de de publieke nieuwszender het twee dagen lang over ‘gifzones’ had – ineens aangepast…