ECB houdt rente gelijk, markt vreest voor inflatie

Het belangrijkste leentarief, de depositorente, blijft 2 procent. De ECB voldoet daarmee aan de verwachting van de markt dat zij de rente ongewijzigd zou laten. Tegelijkertijd heeft het bestuur zijn zorgen geuit over de economische gevolgen van de Amerikaans-Israëlische aanval op Iran.

'De oorlog in het Midden-Oosten heeft de vooruitzichten aanzienlijk onzekerder gemaakt, waardoor opwaartse risico's voor de inflatie en neerwaartse risico's voor de economische groei ontstaan', verklaart de ECB. De snelle ontwikkelingen in het Midden-Oosten leidden ertoe dat het basisscenario van de ECB een update nodig had voor een nieuw basisscenario.

Volgens president Christine Lagarde van de ECB staat de bank er beter voor dan in het begin van de energiecrisis in 2022. De inflatie is nu lager en ook de huidige inflatieverwachting is lager dan toen. Daarbij bevinden de ECB-rentes zich in een positie die noch de economie afremt noch de economie stimuleert.

Inflatieangst

Bij zowel economen als de financiële markten groeit de angst dat de snel oplopende olie- en gasprijzen door de Iranoorlog de inflatie verder zullen opdrijven. De verwachting is dat centrale banken de huidige rente daarom langer vast moeten houden of zelfs moeten verhogen. Dit kan de economische bedrijvigheid remmen en de leenkosten voor zowel landen als bedrijven opdrijven. Boeren die dit jaar verschillende kredieten opnieuw of voor het eerst moeten afsluiten, kunnen momenteel rekening houden met een wat meer onrustigere markt.

Rabobank concludeert in haar woensdag verschenen onderzoek dat blijvend hogere energieprijzen uiteindelijk doorwerken in 'vrijwel alle' consumentenprijzen. In het begin van het conflict rekenden de meeste analisten nog op tijdelijke prijspieken, maar de hoop daarop lijkt vervlogen nu Iran ook cruciale energie-infrastructuur in de regio aanvalt.

Lange rentes

Sinds de uitbraak van de oorlog in het Midden-Oosten zijn de rentes voor leningen met langere looptijden al gestegen. Zo steeg de rente voor een tienjaars staatsobligatie in de Verenigde Staten (VS) met bijna 10 procent tot een percentage van 4,3 procent. In Duitsland, het anker van Europa, staat de rente inmiddels op 3 procent, een stijging van ruim 13,6 procent. Ook in Nederland is de tienjaars rente gestegen met ruim 14 procent tot een percentage van bijna 3,1 procent.

Als gevolg van de oplopende rentes op de kapitaalmarkten zijn ook de hypotheekrentes hoger geworden. De afgelopen twee weken steeg de rente op hypotheken met een rentevaste periode van tien jaar gemiddeld van 3,7 procent naar 3,85 procent. Dat blijkt uit cijfers van hypotheekadviesketen Van Bruggen.

Angelsaksische rentes

De Amerikaanse centrale bank (Fed) liet woensdag de korte rente onveranderd. Maar de bank verwacht nog altijd twee renteverlagingen in 2026, waarschijnlijk in september en december, ondanks de recente stijging van energieprijzen. ING onderschrijft deze verwachting en wijst daarbij op de uitleg van de Fed dat de arbeidsmarkt in de VS is verzwakt.

De banengroei stagneert en het vertrouwen onder consumenten daalt. Hierdoor is de kans groter dat hogere energieprijzen juist de vraag drukken in plaats van nieuwe inflatie aan te wakkeren. Dat vergroot de kans dat de inflatiestijging tijdelijk is, in tegenstelling tot 2021, zegt de Fed.

Ook de Engelse centrale bank heeft donderdag besloten de beleidsrente voorlopig gelijk te houden op 3,75 procent. Enkele weken geleden verwachtte de markt nog een verlaging van een kwart procentpunt, maar door dat plan kon een streep, toen de energieprijzen opliepen dankzij de oorlog in Iran. Inmiddels voorzien handelaren voor later dit jaar eerder een renteverhoging dan een -verlaging. De centrale bank zei donderdag 'klaar te staan om in te grijpen' zodra dat nodig is.