Boerenmarkt biedt oplossing voor overschot aan peen

Achtergrond Friesland Sacha Wunderink 31 jan 2026 om 14:50uur

Van importheffingen hebben ze in het Friese Minnertsga geen last. Tijdens een boerenmarkt konden duizenden bezoekers rechtstreeks kopen bij de voedselproducent. Bram Joostema zat met 300.000 kilo peen in zijn maag en stond aan de basis van dit initiatief. Zo'n vijftien standhouders volgden zijn voorbeeld.

Melk, bakmixen, aardappelen, vlees, uien, kaas en zelfs paling. Het zijn niet alleen de penen van Joostema die van de hand gaan tijdens de boerenmarkt. De producten kunnen rekenen op een gretige aftrek. 'Standhouders raakten uitverkocht. De palingboer was binnen een uur alles kwijt, waar hij normaal een dag over doet. Mensen vonden het niet erg om een uur in de rij te staan', vertelt de overrompelde Friese akkerbouwer.

Joostema had zijn wortelen al in de grond toen de mondelinge afspraak met de afnemer niet zo standvastig bleek te zijn. 'We slaan zelf uien en consumptie- en pootaardappelen op, maar hebben geen ruimte voor opslag van peen. We hebben kisten gehuurd en noodboxen gemaakt en de peen zo lang mogelijk in de grond laten zitten.'

Uiteindelijk waren er genoeg uien en aardappelen uitgeleverd om de wortelen in de eigen koelcel te kunnen drukken. Joostema: 'Maar die is eigenlijk voor aardappelen, die je op 4 graden Celsius bewaart. Penen hebben 1 of 2 graden nodig.'

Veertig zakken

En waar laat je dan op korte termijn 300.000 kilo penen? In samenwerking met No Waste Army, een organisatie die voedselverspilling tegengaat, is een flinke afzetmarkt aangeboord en de markt bleek een daverend succes. 'In twee middagen was ik 15 of 16 ton kwijt. Er kwamen echt bizar veel mensen op af. Daar hadden we geen rekening mee gehouden.'

De tweede dag waren de ondernemers beter voorbereid en hadden ze van tevoren 150 zakjes gemaakt. 'Maar toen kwam er iemand voor veertig zakken. Dan gaat het hard. Ook kwam er een koper uit Zuid-Friesland met een kar. Hij nam voor het hele dorp mee. Maar ze kwamen ook uit Amsterdam en Utrecht', aldus Joostema.

• Bekijk de actuele prijzen voor peen op onze marktpagina

Vader Johannes Joostema, die voorzitter is van de LTO Noord-afdeling Noardwest Fryslân, greep de kans aan om het werk van de belangenbehartiger onder de aandacht te brengen. 'Via de vereniging konden we foldermateriaal regelen en hadden we een vlag bij een kraam waar bestuursleden sleutelhangers en ballonnen uitdeelden.'

'Prachtige middagen'

'We hebben twee prachtige middagen gehad', blikt Bram Joostema terug op de boerenmarkt. 'En als sector hebben we een positieve indruk achtergelaten. De burger wil wel, dat is niet het probleem. Het is de overheid die ons liever kwijt dan rijk is.'

Naast de verkoop op de boerenmarkt gaan er ook wortelen naar de Voedselbank en naar Oekraïne. De jonge akkerbouwer weet het zeker: 'Voor 1 maart ben ik mijn wortelen wel kwijt.'