Wiersma: 'Minderheidskabinet is ingewikkeld op landbouw'

Wiersma liet vrijdag op de Grüne Woche in Berlijn weten haar kabinetsperiode ervaren te hebben als 'ingewikkeld', in een extraparlementair kabinet waarin enkel op hoofdlijnen een regeerakkoord was vastgelegd en ze veel oppositie ervoer van coalitiepartijen NSC en VVD. Dat gevaar ligt volgens de minister ook op de loer voor een minderheidskabinet, waaraan nu gewerkt wordt door D66, VVD en CDA.

'Om te komen tot landbouwbeleid zijn stabiele meerderheden nodig. Dat zal ingewikkeld worden', aldus Wiersma. Ze blikt tijdens het persmoment terug op haar periode als landbouwminister en betreurt het dat het kabinet na elf maanden al viel. 'Ik had echt het idee dat we met deze samenstelling aan partijen de koers van het landbouwbeleid konden veranderen. Daar is elf maanden te kort voor.'

Reductiepercentages

Tegelijkertijd is Wiersma hoopvol dat het raamwerk van het huidige beleid, bijvoorbeeld op het gebied van doelsturing, door het volgende kabinet wordt voortgezet. Toch zal dat kabinet ook andere keuzes gaan maken. 'Daarover kan ik nog niet veel zeggen, want ik ken de details nog niet. Maar ik hoor reductiepercentages waarvan ik mij afvraag of ze haalbaar zijn. We moeten afwachten wat daadwerkelijk door de formerende partijen afgesproken wordt.'

Het volgende kabinet komt mogelijk weer met een stikstoffonds. Het huidige kabinet had dit juist afgeschaft. Wiersma is daar niet per definitie negatief over, mits de randvoorwaarden juist zijn. 'Het huidige kabinet heeft dit afgeschaft, omdat het om eenmalige investeringen ging. Wij hebben in plaats daarvan jaarlijks en structureel 500 miljoen euro opgenomen in de begroting.'

Uit die eenmalige investeringen komen volgens de demissionair landbouwminister ook vervolgkosten. 'Die wilden we ook gedekt hebben', licht ze toe. Een fonds juicht Wiersma toe als dat ook besteed kan worden aan onder andere innovatie. 'Meer geld voor landbouw is altijd goed natuurlijk.'

Groei van de export

Zowel minister Wiersma als demissionair staatssecretaris Jean Rummenie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur ging in op de exportcijfers die vrijdag bekendgemaakt zijn. In 2025 steeg de uitvoer van al dan niet bewerkte agrarische producten met 8,4 procent naar 137,5 miljard euro, blijkt uit voorlopige ramingen van Wageningen Social & Economic Research en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

De bewindspersonen zijn trots op deze cijfers en vinden het belangrijk dat ze ook met trots worden uitgedragen. Wiersma: 'Daarom vinden we het ook belangrijk om die op de Grüne Woche te presenteren. In de jaren voordat BBB in het kabinet kwam, gebeurde dat niet meer.'

Rummenie: 'In het verleden leek het wel alsof wij er niet trots op mochten zijn. Dat we het moesten wegstoppen en vooral niet moesten uitdragen. Maar we behoren tot een van de acht rivierdelta's die heel belangrijk zijn voor de productie van voedsel. In onze delta gebeurt dat ook nog eens op de meest duurzame manier. Dat is iets om trots op te zijn en iets wat we moeten koesteren en behouden.'