Pleidooi voor belastingvoordeel op duurzaamheidsinvestering

Het voorstel biedt volgens de initiatiefnemers, waaronder ook LTO Nederland en het Nederlands Agrarisch Jongeren Kontakt (NAJK), een antwoord op een groeiende mismatch. De land- en tuinbouw staat voor grote opgaven om maatschappelijke doelen te halen op het gebied van klimaat, stikstofreductie, waterkwaliteit en dierwaardige veehouderij. Deze doelen vragen de komende jaren om kapitaalintensieve investeringen op het erf.

Tegelijkertijd verwachten de initiatiefnemers dat subsidies en marktinkomsten de investeringen slechts deels kunnen ondersteunen. En daarbij kunnen veel investeringen momenteel ook niet door vastzittende vergunningverlening. Als dit weer op gang komt, is snelheid cruciaal.

De Fiscale Investeringsreserve Landbouw (FIL) maakt het mogelijk dat agrariërs alvast een flinke bedrag reserveren, zodat zij klaarstaan om te investeren zodra de mogelijkheid er is. Dit vergroot de uitvoerbaarheid van beleid, en versnelt het realiseren van milieudoelen en doelen voor een dierwaardige veehouderij.

De voorgestelde regeling moet een aanvulling zijn op bestaande subsidies. In plaats van directe overheidsuitgaven gaat het om tijdelijk belastinguitstel, wat de druk op de rijksbegroting beperkt. Tegelijkertijd blijft de regie bij de boer: investeringen worden gedaan op het eigen bedrijf, passend bij de regionale opgaven en de ontwikkelrichting van het bedrijf.

Financiële ruimte

De initiatiefnemers wijzen daarbij op recente inkomensverwachtingen voor de agrarische sector. Daaruit blijkt dat een substantieel deel van de boeren in goede jaren financiële ruimte heeft om te reserveren. De FIL sluit hierop aan door deze ruimte doelgericht te mobiliseren.

Voor jongeren en bedrijfsopvolgers biedt de FIL extra perspectief, stelt NAJK. Juist zij hebben behoefte aan financiële ruimte en voorspelbaarheid om te kunnen investeren in duurzame stallen, emissiereductie en dierenwelzijn. Door winst in goede jaren te reserveren, kunnen zij zich beter voorbereiden op noodzakelijke investeringen zodra vergunningen en regelgeving dat toelaten.

'De marktinkomsten en bestaande fluctuerende subsidies helpen jonge boeren en tuinders hierin te weinig, waardoor we niet de stappen kunnen zetten die nodig zijn om alle opgaven voldoende af te werken', zegt Wendy Kicken, portefeuillehouder pluimvee-, varkens- en kalverhouderij bij NAJK.

Bijdragen aan oplossingen

Elbert Roest, kartrekker van het bestuurlijk overleg dierwaardige veehouderij en de Nationale Innovatie Gezant duurzame veehouderij, denkt dat de sector een impuls krijgt met de FIL. 'Met deze regeling kan de sector zelf bijdragen aan oplossingen voor grote maatschappelijke opgaven, terwijl de overheid middelen effectiever inzet. Dat is goed voor boeren en tuinders, goed voor beleid en goed voor de brede welvaart.'

Voorzitter Kees de Jong van de LTO-vakgroep Pluimvee sluit zich aan bij de opmerkingen van Roest: 'Hiermee geven we een boost aan het zetten van stappen naar een dierwaardige veehouderij en andere te behalen doelen in de sector.'

Het FIL-voorstel sluit aan bij een recent aangenomen Tweede Kamer-motie van SGP'er Chris Stoffer, waarin wordt opgeroepen om te onderzoeken hoe fiscale instrumenten beter kunnen aansluiten op de landbouwpraktijk. Vanuit verschillende sectororganisaties is bovendien draagvlak voor een dergelijke aanpak, zowel voor emissiereductie als voor investeringen in dierenwelzijn. Ook de Dierenbescherming steunt het initiatief.

De initiatiefnemers benadrukken dat verdere uitwerking nodig is, maar zien de FIL als een kansrijk en noodzakelijk instrument om de landbouwtransitie haalbaar te houden. Zij roepen beleidsmakers en formerende partijen op om dit spoor serieus te verkennen en samen met sector en overheid te komen tot een concrete uitwerking.