Ammoniak- en antibioticareductie tarten Belgische kalversector

Dat stelde dierenarts Jade Bokma van Dierenkliniek Venhei in het Belgische Kasterlee onlangs in het Gelderse Barneveld tijdens de netwerkbijeenkomst 'Kalverhouderij Internationaal' van Agrivaknet. Volgens haar is het aantal kalverbedrijven en staanplaatsen in België in de laatste jaren nagenoeg gelijk gebleven, terwijl een forse krimp is waargenomen bij de melkvee- en vleesveebedrijven.

'Bij vleeskalverhouders is plaats voor twee derde van alle nuchtere kalveren in België. Daarbij gaat het in de helft van de kalveren om Holsteins, 15 procent zuiver Belgisch Witblauw en 35 procent kruislingen. De overige kalveren gaan vooral naar Nederland, maar ook naar Spanje', stelt Bokma.

Stikstof

Een van de grootste onzekerheden is het stikstofverhaal. Zo wordt voor vleeskalverhouders een ammoniakreductie van 28 procent verwacht. Het probleem, zo schetst Bokma, is het gebrek aan concrete en toepasbare oplossingen voor bestaande stallen. 'Er is één chemische luchtwasser die kan worden gebruikt, maar eigenlijk enkel in nieuwe stallen en niet in bestaande. Als er niet kan worden geïnvesteerd, wat is dan de oplossing?'

Wanneer in 2026 geen 14 procent emissiereductie is bereikt ten opzichte van 2021, start een opkoopregeling. 'In het eerste jaar (2027) is dit op vrijwillige basis. Vanaf 1 januari 2028 vindt ook gedwongen opkoop plaats. Hoe dit wordt geregeld, is nog niet bekend', geeft Bokma aan.

De Belgische dierenarts verwacht dat een aantal agrarisch ondernemers, zonder geld voor chemische luchtwassers, overstapt op rosévlees. Deze dieren staan immers grotendeels op stro. 'Sinds het begin van dit jaar zie je al een stijging in het aantal roséplaatsen', licht Bokma toe.

Naast stikstof is antibioticareductie een absoluut speerpunt. De sector wordt nauwgezet gemonitord via een benchmarksysteem. Dit is vergelijkbaar met Nederland. Bedrijven krijgen twee keer per jaar een rapport met een kleurcode. Bedrijven die het goed doen worden groen, aandachtsgebruikers geel en actiegebruikers rood.

Positieve ontwikkeling

'Momenteel is bijna 70 procent van de bedrijven groen, wat een positieve evolutie is', merkt Bokma op. De kalverhouderij heeft, net als in Nederland, een sterke daling gerealiseerd. Maar de sector lijkt nu een plateau te bereiken waarop verdere reductie moeilijk wordt. Voor de rode bedrijven zijn de gevolgen duidelijk. Deze ondernemers moeten een verplicht bedrijfsgezondheidsplan opstellen.

Nieuw dit jaar is het paarse statuut voor bedrijven die drie keer achtereenvolgens rood zijn. 'Zij moeten een externe antibioticareductiecoach aannemen om hen twee jaar lang te begeleiden. Die extra puntjes op de i moeten voor reductie zorgen', aldus Bokma.