Extra inspanning nodig om natuurdoelen te halen

Dat concludeert het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) in haar gisteren gepresenteerde onderzoek 'Lerende evaluatie van het Natuurpact'.

De doelen van de Europese Vogel- en Habitatrichtlijn worden naar verwachting voor 65 procent gehaald in 2027. Dat percentage lag in 2015 op 55 procent.

Dit vraagt de komende jaren nog wel om een forse inspanning, stelt het PBL. Zo moet de versterking van de relatie tussen natuur en samenleving moet nog worden uitgewerkt in de provinciale plannen.

Grond

Een belangrijke uitdaging is volgens het PBL ook dat de nog niet verworven gronden voor het Nationaal Natuurnetwerk (NNN) lastig ter beschikking komen, omdat de grondeigenaren niet mee willen werken.

Bovendien zetten de provincies vooral in op de realisatie van het Natuurnetwerk door agrariërs, zoals bijvoorbeeld in Overijssel, terwijl hier op dit moment nog weinig belangstelling voor is.

Instrumenten

Provincies kunnen de kans op het daadwerkelijk verwezenlijken van hun plannen vergroten door alle instrumenten voor het beschikbaar krijgen van grond in te zetten en daarbij helder aan te geven welke stappen ze zetten voordat ze over gaan tot onteigening als laatste redmiddel. Ook kunnen ze veel leren van elkaars ervaringen met het betrekken van andere partijen bij de uitvoering.

Verder wijst het PBL op de landbouw. Voor de realisatie van de resterende 35 procent van de natuurdoelen is een verdergaande verduurzaming van de landbouw nabij natuur nodig. Dat staat nu op gespannen voet met het huidige landbouwproductie-systeem, concludeert het PBL.

Maatschappelijke betrokkenheid

Het PBL adviseert het Rijk en de provincies verder hun natuurbeleid beter te laten aansluiten op de wensen van burgers, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Daarbij wordt gedacht aan bijvoorbeeld functionele natuur, om te voorzien in levensbehoeften, robuuste natuur die de biodiversiteit beschermt en beleefbare en culturele natuur gericht op recreatie en regionale identiteit, en tot slot inpasbare natuur om in te wonen.