Builenbrand in mais zet rassenkeuze voor 2027 op scherp

Het beeld in Nederland is wisselend, maar in Noord-Brabant is zeker de helft van de mais al geoogst. De oogst van mais met builenbrand vraagt volgens productmanager Tom Niehof van Barenbrug om een andere aanpak dan de oogst van gezonde mais. Zijn advies is mais met builenbrand te oogsten voor de peulen openbarsten.

Oogsten kan wanneer het drogestofgehalte 35 procent of meer is, omdat mais met builenbrand vaak natter is dan het lijkt. ‘Pas de haksellengte aan de drogestofinhoud aan om perssapverliezen te voorkomen en ervoor te zorgen dat de kuil goed wordt vastgereden en niet uit elkaar loopt,’, merkt Niehof op. Om gistactiviteit te remmen en de pH snel te laten dalen, noemt hij het gebruik van een snelwerkend kuiltoevoegmiddel essentieel.

Ruwvoerspecialist Ron Vennix van ForFarmers adviseert om onder alle omstandigheden een inkuilmiddel te gebruiken om inkuilverliezen tot een minimum te beperken. ‘Het helpt de conservering en remt broei. Met een inkuilmiddel voeg je ook wat meer smaak toe. Dat kan mais met builenbrand goed gebruiken.’ Een smakelijke kuil is de basis voor een goede opname, stelt de ruwvoerspecialist.

Grote verschillen

Coen van Sterkenburg, ruwvoerspecialist bij AgruniekRijnvallei, sluit zich bij dat advies aan. ‘Builenbrand is een schimmel en schimmels wil je in de maiskuil geen kans geven.’ Van Sterkenburg werkt in het Rivierengebied en ziet grote verschillen tussen percelen. ‘Er zijn percelen die last van de droogte hebben gehad, maar ook percelen die er nog fris en groen voorstaan en desalniettemin sporen hebben van builenbrand. Je loopt een perceel in en ziet het direct. Dat geldt ook voor percelen waar een ras is gezaaid met een hoge resistentie tegen builenbrand.’

Builenbrand slaat toe wanneer mais door stress verzwakt is. ‘Dat kan in alle bladstadia’, merkt Niehof op. Dit seizoen kreeg de mais met verschillende stressfactoren te maken. Zo was er tot in juni nachtvorst en was er in sommige percelen schade door ritnaalden. Ook warmte en droogte speelden een rol.

In de tweede helft van juni zorgde storm op veel plaatsen voor legering en beschadiging van de mais. Vennix: ‘Die mais kwam weer overeind. Maar beregen je beschadigde mais, dan help je de schimmel.’ Mais met builenbrand is niet giftig voor rundvee. Wel kan de aantasting gevolgen hebben voor de kwaliteit en smakelijkheid van het ruwvoer. Een goede conservering is daarom extra belangrijk.

Hoge resistentie

Sporen van builenbrand overleven zes tot tien jaar in de bodem. Op percelen met builenbrand blijft een risico op aantasting aanwezig. Voor percelen met een ernstige aantasting adviseren de specialisten om voor 2027 te kiezen voor een ras met een hoge resistentie tegen builenbrand. ‘Dat wil niet zeggen dat de schimmel zo’n plant niet aantast, maar wel in mindere mate. Dat hebben we dit seizoen duidelijk gezien’, merkt Van Sterkenburg op.

Lees ook: Droogte en stress geven builenbrand in mais de ruimte

De beste remedie tegen builenbrand is gewasrotatie. Als rotatie beperkt mogelijk is, adviseren Vennix en Van Sterkenburg om te investeren in bodemgezondheid en teeltmaatregelen. ‘Mais heeft het moeilijk in Nederland. We kunnen de plant niet meer optimaal bemesten met stikstof en fosfaat.’ Bodemgezondheid en -kwaliteit verdienen daarom meer aandacht. ‘In een gezonde bodem ligt de basis voor een plant die weerbaarder is.’

Vennix noemt een goede grondbewerking en de keuze van het vanggewas met gebruik van voldoende kilo’s. ‘De keuze valt vaak op grassen, maar misschien passen Japanse haver of bladrammenas veel beter. Denk daarover na en investeer daarin.’ De verplichting voor een volg- of vanggewas is er voor de kleigronden niet. Toch ziet Van Sterkenburg ook steeds meer van zijn klanten een volg- of vanggewas toepassen. worden ingezet om organische stof toe te voegen, de structuur te verbeteren of voedingsstoffen vast te houden.