Doden eendagshaantjes uitfaseren: Eurocomissaris komt eind dit jaar met voorstel

Het werkbezoek van de Eurocommissaris werd georganiseerd door BBB-Europarlementariër Jessika van Leeuwen. 'We willen hem op de hoogte brengen van alle innovaties zoals die door de Nederlandse toeleverende bedrijven voor de agrarische sector, en dan met name ook voor de pluimveesector, worden ontwikkeld.'

Een van die technieken is Genus Focus, ontwikkeld door Vencomatic. Met een MRI-scan en kunstmatige intelligentie (AI) worden haantjes en hennetjes in het broedei onderscheiden, zonder een gaatje in het ei te maken. Pluriton gebruikt deze techniek al voor het seksen van de eendagskuikens die zijn bestemd voor de leghennen voor de Duitse markt, want in Duitsland is het doden van eendagshaantjes al verboden.

Várhelyi was zeer onder de indruk van de getoonde techniek. 'Het lijkt erop dat dit een technisch en ook economisch haalbare methode is. Het verbeteren van het dierenwelzijn is van belang, maar dat moet dan wel met technieken waarmee de veehouders kunnen werken, die praktisch en economisch haalbaar zijn.'

Oriënteren op alle technieken

De Eurocommissaris oriënteert zich nu op alle beschikbare technieken om eendagskuikens in het broedei te seksen. Als die daadwerkelijk praktisch en economisch haalbaar zijn, komt hij eind dit jaar met voorstellen om het doden van eendagshaantjes te verbieden. Hoe lang het uitfaseren gaat duren, kan hij nog niet zeggen. 'Het moet haalbaar zijn op alle vlakken, dat zal bepalen hoe lang dit gaat duren.'

Volgens Van Leeuwen kan Várhelyi niet anders dan met een voorstel komen. 'Er is grote druk vanuit alle dierenwelzijnsorganisaties om het doden van eendagshaantjes te stoppen. Ze staan dagelijks voor de deur bij de Eurocommissaris.'

Meer dierenwelzijnsitems

Várhelyi gaf verder aan dat het niet alleen bij een verbod op het doden van eendagshaantjes blijft. De hele dierenwelzijnswetgeving gaat op de schop. 'Wel zal ik daarbij in alle gevallen rekening houden met de eerder genoemde eisen. Er zal altijd sprake zijn van uitfaseren, zodat er tijd genoeg is om van de bestaande systemen afscheid te nemen en de veehouders hun investeringen kunnen terugverdienen.'

Op de vraag wanneer er een verbod komt op kooihuisvesting, antwoordde de Eurocommissaris dan ook in dezelfde trant: 'Zodra het haalbaar is. Dat zal niet voor iedere pluimveesector op hetzelfde moment zijn. En ik zal bij de uitfasering ook rekening houden met de verschillen in de economische situatie in de diverse EU-landen.

LTO-voorzitter Ger Koopmans, die ook aanwezig was bij het werkbezoek, vindt deze opstelling van de Eurocommissaris de enig juiste. 'Je moet moet rekening houden met redelijke afschrijvingstermijnen.'

Tegenstelling met milieu

Daarnaast vindt Koopmans het van belang dat de Eurocommissaris nu goed op de hoogte is van de tegenstelling tussen dierenwelzijn en milieu. Nederland heeft hier nu mee te maken. Bij stallen met meer ruimte voor het dier, zoals bij een overdekte uitloop, is het verlagen van de stikstofuitstoot niet zomaar haalbaar. 'Het is goed dat men hier in Europa ook van afweet en dat daar in de Europese regelgeving rekening mee wordt gehouden, zodat we in Europa een gelijk speelveld krijgen.'

Dierenwelzijn en milieu staan dan mogelijk wel haaks op elkaar, maar Nederland moet aan de slag met het oplossen van het stikstofprobleem', stelt Koopmans. 'De kritische depositiewaarde moet eruit en de doelsturing op emissiereductie erin. Dan kunnen we weer verder. Zeker in de pluimveehouderij staat iedereen klaar om te investeren. En er zijn technieken om de stikstofuitstoot met maar liefst 85 procent te reduceren.'

'Niet altijd een probleem'

Dat Nederland in de ontwikkelingen vooroploopt, hoeft volgens Koopmans niet altijd een probleem te zijn. 'Zo zijn er bijvoorbeeld rundveehouders die een contract hebben afgesloten voor het leveren van hun mest aan een vergistingsinstallatie en daar 15 euro per kuub voor betalen. Toen ze het contract afsloten was dat misschien een te hoog bedrag, maar nu zullen veel veehouders dat niet meer vinden.'

Aan de andere kant moeten we in Nederland ook weer niet te ver vooroplopen, meent de LTO-voorzitter. 'Dat kan dodelijk zijn, als daardoor alleen in Nederland de kosten te hoog worden. Het zou wat dat betreft goed zijn als we nog met terugwerkende kracht een subsidie krijgen voor bijvoorbeeld het seksen van de eendagshaantjes.'

Dat in-ovo seksen verhoogt de kosten van een opfokhen met zo'n 4 euro ofwel ongeveer een cent per tafelei, laat Johan Vermeulen van Vencomatic weten. 'Het kan niet zo zijn dat die kosten alleen bij de pluimveehouders terechtkomen.'

Met retailers in gesprek

Tijdens het werkbezoek kreeg de Eurocommissaris dan ook de vraag of hij al met de retailers in gesprek is geweest over de hogere kosten van meer dierenwelzijn. Een individuele consument kun je daar namelijk niet op aanspreken. Hij gaf aan dat hij de komende tijd inderdaad ook met de grote supermarktorganisaties om tafel zal gaan over dit onderwerp.

Verder gaat Várhelyi kijken naar de import van goedkope producten vanuit derde landen. Hij gaat minimumeisen aan die producten stellen, onder andere op het gebied van dierenwelzijn. Eieren en pluimveevlees komen met name uit Oekraïne en Brazilië de EU binnen. Die importproducten verdringen de producten in bijvoorbeeld de Oost-Europese landen, waar nog veel consumenten zijn met lage inkomens.

'Het overschot aan producten die deze landen zelf produceren, komt dan in de buurlanden op de markt. En zo schuift dit op naar de de rijkste lidstaten', stelt BBB'er en voormalig voorzitter van de Nederlandse Vakbond Pluimveehouders Bart Jan Oplaat. 'Daardoor heeft die import ook hier nog effect.'