Vleesveesector toch in AMVB dierwaardige veehouderij; extra eisen op komst

Waar de focus in eerste instantie lag op de vier grote veehouderijsectoren (melkvee, kalveren, varkens en pluimvee), wordt de vleesveehouderij nu toch meegenomen in de eerste set nieuwe regels op het gebied van dierenwelzijn. 'Het voelt alsof het ministerie er nu pas achterkomt dat de vleesveesector ook bestaat', stelt voorzitter Wouter Hartendorf van de LTO-vakgroep Vleesveehouderij.

Tijdens een recente ledenvergadering in het Gelderse Beesd kwam de onvrede binnen de sector duidelijk naar voren. Volgens Hartendorf zijn vleesveehouders tijdens de initiële gesprekken over de nieuwe regelgeving nauwelijks betrokken, om vervolgens tijdens de internetconsultatie geconfronteerd te worden met definities die hen direct raken.

Zo bleek de definitie van 'een rund onder de zes maanden' plotseling universeel van kracht, ongeacht het type bedrijf. Hierdoor worden vleesveehouders nu geconfronteerd met maatregelen die volgens hen onvoldoende aansluiten bij de praktijk van hun specifieke sector.

Een van de grootste pijnpunten is de voorgestelde ruimte per dier, geeft de vakgroepvoorzitter aan. 'Waar de huidige praktijk varieert tussen de 2,4 en 5,5 vierkante meter per rund, gaan er nu stemmen op vanuit wetenschappelijke adviesorganen, zoals de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA), om dit te verhogen naar 13 vierkante meter per dier. Dat is meer dan een halvering van de bezetting.'

Voor veel ondernemers in de sector wordt rendabel ondernemen op die manier onmogelijk. Met andere woorden: dit betekent het einde van hun bedrijf. Hartendorf: 'Het lijkt erop dat natuurvrienden dit prachtig vinden, maar in de praktijk betekent het dat je bijna geen koeien meer in een hok kunt houden. Een stal van die omvang bouwen, is door het huidige stikstofbeleid en de vergunningverlening bovendien onmogelijk.'

Een collega van de vakgroepvoorzitter heeft een foto gemaakt van wat de aangekondigde maatregelen in de praktijk betekenen. 'Twee dieren in één hok, terwijl er normaal vier of vijf dieren lopen. De aanblik geeft direct een leeg gevoel; er mist echt iets', aldus Hartendorf.

Naast de eisen op het gebied van ruimte ligt ook het voorgenomen verbod op onthoornen zwaar op de maag. 'Voor de overheid en de dierenwelzijnsorganisaties is het behouden van hoorns een symbool van natuurlijk gedrag. Maar voor de veehouder is het puur een kwestie van veiligheid voor mens en dier', licht de voorzitter van LTO Vleesveehouderij toe.

'Hoorns zijn simpelweg levensgevaarlijk. Niet alleen voor de boer die met de dieren werkt, maar ook voor de dieren onderling', gaat de vakgroepvoorzitter verder. 'Zodra runderen hoorns hebben, wordt het knokken in de stal. Dat leidt tot verwondingen en afkeuring van vlees. Dit moet je helemaal niet willen in nieuwe regelgeving; het past niet bij dierenwelzijn.'

Roep om ontheffing

Bovendien wordt volgens Hartendorf bij onthoornen gesproken over een ingreep van een minuut bij een verdoofd kalf, en dus niet over een urenlange operatie. Daarom pleit hij voor een ontheffing, zeker voor stieren. 'Bij die diercategorie is de kans op agressie en ongelukken immers het grootste.'

Ook de toekomst van de zogenoemde dikbilrassen, zoals de Belgische Blauwe en de Verbeterd Roodbont, staat onder druk. Dit vanwege discussies over de keizersnede. Hoewel het aantal keizersneden al jaren afneemt door selectieve fokkerij, volgt nu mogelijk regelgeving die de fokkerij en zoogkoeienhouders raakt.

Hartendorf: 'Als sector geven we echt een waarschuwing af voor het maken van overhaaste beslissingen. Die kunnen eeuwenoude stamboeken in gevaar brengen.'

Professionele keizersnede of geboortekrik

De voorzitter van de vakgroep van vleesveehouders wijst er daarbij op dat de focus op 'natuurlijkheid' soms doorslaat: 'Sommige melkveehouders gebruiken direct een geboortekrik zodra ze pootjes zien. Dan moet je echt goed weten wat je doet en kun je je soms zelfs afvragen wat minder dierwaardig is: een professionele keizersnede door een veearts of het met brute kracht trekken aan een kalf om een keizersnede te voorkomen.'

Veel vleesveehouders zien hun sector als een sector die juist veel buitenruimte en weidegang biedt, maar nu enkel wordt geconfronteerd met extra regels zonder financiële waardering. 'Dit terwijl andere sectoren steun ontvangen voor bijvoorbeeld weidegang, via het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB). Het maakt dat de vleesveehouderij zich soms weggezet voelt als een sluitpost.'

In de komende periode zal de vakgroep in 'klein comité' verder praten met het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur over de voorgenomen maatregelen, licht Hartendorf toe. 'We hopen dat de politiek inziet dat een vleesveebedrijf geen natuurreservaat is, maar een productiebedrijf waar veiligheid en economische haalbaarheid hand in hand moeten gaan met dierenwelzijn.'