'Stuur stikstofaanpak op basis van natuurmonitoring, niet op rekenmodellen'

SLN, naar eigen zeggen een 'brede groep ecologen, juristen, beleidsadviseurs en betrokken burgers', roept de politiek op tot een 'fundamentele koerswijziging' in het stikstofbeleid. De nadruk van het huidige beleid op stikstofmodellen en de kritische depositiewaarden (KDW's) heeft volgens SLN geleid tot juridische stilstand, maatschappelijke polarisatie en ineffectief natuurbeheer.

Dat kan anders, stelt het essay dat 'Natuurmonitoring als alternatief voor het stikstofreductiebeleid' heet. Het is aangeboden aan alle Provinciale Staten en aan de vaste Tweede Kamercommissie voor LVVN. De auteurs pleiten voor een beleidskoers waarin de feitelijke ecologische toestand van Natura 2000-gebieden leidend wordt bij vergunningverlening in plaats van modelmatige voorspellingen van stikstofdepositie.

Abstracte modellen

'Het huidige beleid is te veel gebaseerd op abstracte modellen en juridische normen', stellen de initiatiefnemers. 'Daardoor ontstaat een systeem dat slecht uitlegbaar is, weinig draagvlak heeft en soms zelfs averechts werkt voor de natuur. Wij laten zien dat natuurmonitoring een juridisch houdbaar en maatschappelijk beter verdedigbaar alternatief biedt.'

Lokale monitoring is een belangrijk onderdeel van de door SLN voorgestelde aanpak. Natuurgebieden zouden intensief gevolgd moeten worden om eventuele problemen te signaleren en oorzaken te analyseren. Dat moet vervolgens de basis zijn van maatregelen in plaatselijke beheerplannen. 'Zo kan effectief worden gewerkt aan beheer en waar nodig herstel van de Natura 2000-gebieden, met een optimale kostenefficiëntie en ecologisch rendement.'

De aanpak is ook nog eens financieel haalbaar, stelt SLN. De jaarlijkse kosten blijven binnen bestaande budgetten voor natuurmonitoring omdat gebruik wordt gemaakt van bestaande technieken, maar leveren volgens de organisatie een veel breder scala aan informatie en natuurdata op.