Eerste vaccin tegen vogelgriep toegelaten in Europa

Het Innovax-vaccin is gericht tegen de momenteel circulerende stammen van het vogelgriepvirus. Dat het nu als eerste is geregistreerd in de Europese Unie, betekent niet dat het vrij beschikbaar is. Voor inzet van het vogelgriepvaccin is eerst toestemming nodig vanuit de Europese en de lokale overheid. Daarbij moet de inzet van dit vaccin worden gecombineerd met strenge bioveiligheids- en surveillanceprogramma's. Dat betekent nu nog iedere dertig dagen een klinische inspectie door een dierenarts en onderzoek van bloedmonsters.

Het Innovax-vaccin is net als de vaccins waarmee in Nederland een veldproef loopt, niet alleen getest op ziekteverschijnselen voorkomen bij pluimvee, maar ook op verspreiding voorkomen van het hoogpathogene veldvirustype van vogelgriep. Het vaccin wordt dit najaar dan ook ingezet bij de grote veldproef die gaat lopen.

In-ovo of bij eendagskuiken

De toediening van het Innovax-vaccin kan zowel in-ovo tijdens het broedproces als subcutaan (onder de huid) op de eerste levensdag van eendagskuikens op de broederij gebeuren. Daarbij beschermt het vaccin niet alleen tegen het huidige virulente type vogelgriep, maar ook tegen de ziekte van Marek en Newcastle Disease. Daarnaast kan het vaccin worden toegediend in combinatie met Nobilis Rismavac, het vaccin tegen de ziekte van Marek uit de Rispens-stam van MSD Animal Health.

Het nieuwe Innovax-vogelgriepvaccin versterkt het aanbod van vogelgriepvaccins die MSD Animal Health al eerder heeft geregistreerd. Dit zijn geïnactiveerde vaccins voor de H5- en H9-subtypes die mogelijk ook kunnen worden ingezet om vogelgriep onder controle te krijgen.

Minder weerstand tegen vaccineren

Van vaccineren tegen vogelgriep was lange tijd geen sprake in de Europese Unie. Er was veel weerstand tegen vaccineren omdat het risico bestaat dat pluimvee ondanks vaccinatie toch besmet raakt met het veldtype van vogelgriep en dat dit gevaarlijke type zich dan ongemerkt zou kunnen verspreiden. Daarnaast is er een groot risico op handelsbelemmeringen. Daar is nu in Europa en met handelspartners daarbuiten veel overleg over.

De Europese voedselveiligheidsorganisatie Efsa ziet vaccinatie als noodzakelijk onderdeel van de aanpak van vogelgriep. Ook de meer dan 180 landen van de Wereldgezondheidsorganisatie voor diergezondheid Woah stelt in een resolutie uit 2023 dat 'conventionele controlemaatregelen op het gebied van bioveiligheid, uitroeiing en bewegingsbeperkingen... onvoldoende en onhoudbaar kunnen zijn' en dat 'vaccinatie moet worden beschouwd als een aanvullend instrument voor ziektebestrijding'.