Correctie op aardappelmarkt treft Nederlandse export

Het exportseizoen voor Nederlands pootgoed van oogst 2025 is vrijwel afgerond. De Nederlandse Aardappel Organisatie (NAO) publiceerde vorige week de exportvolumes per afzetbestemming tot en met 31 mei 2026. Het is niet de verwachting dat daar in juni nog veel bijkomt. De exportteller voor het seizoen 2025-2026 staat op 745.379 ton. Dit is afgerond 78.000 ton minder dan vorig jaar op hetzelfde peilmoment. De oorzaak van het kleinere exportvolume is vooral te vinden in Europa. Naar Azië en Afrika is wel meer pootgoed van Nederlandse herkomst verscheept.

Handelsbedrijf Royal HZPC Group in het Friese Joure benoemt in een bericht over de uitbetalingsprijs voor pootgoed van Nederlandse telers als kenmerken voor het exportseizoen het ruime aanbod en de tegenvallende vraag. Volgens Huistra geldt dat vooral voor vrije rassen. ‘Het areaal vrije rassen is vorig jaar sterk uitgebreid. Daardoor raakte de markt enigszins overvoerd. Dit resulteerde in lagere prijzen, waardoor het niet lukte om al het pootgoed van de vrije rassen te verkopen. De licentierassen zijn weliswaar niet immuun voor enige prijsdruk, maar het pootgoed van deze rassen was dit seizoen wel beter verkoopbaar’, licht de CEO toe.

Lees ook: HZPC betaalt ruim 44 euro voor pootgoed van oogst 2025

De totale export voor heel Europa tot eind mei is vastgesteld op 463.791 ton. Dat is 73.400 ton minder dan de export van oogst 2024. Opvallend is dat de aankoop van pootgoed vanuit met name Duitsland 22.000 ton lager is dan vorig jaar. Ook Spanje (-11.000 ton), Turkije (-9.000 ton), Italië (-7.000 ton) en België (-7.000 ton) hebben aanzienlijk minder pootgoed aangekocht. België blijft over het geheel de grootste afnemer met 125.469 ton.

Areaalkrimp voor frites

Voor Europa stelt Huistra dat de pootgoedhandel de gevolgen ondervindt van de areaalkrimp van met name fritesaardappelen in België, Duitsland en Frankrijk. Volgens hem was er dit afzetseizoen minder vraag naar ronde rassen voor de productie van reguliere frites. ‘Rassen voor langere frites liggen duidelijk beter in de markt. Dat is wel een trend te noemen’, constateert de CEO. ‘Voor ons betekent het dat Innovator en ook de nieuwere rassen in dat segment het beter doen dan bijvoorbeeld Challenger. Daarvan hebben we het pootgoedareaal moeten terugschroeven.’

Uit de NAO-cijfers blijkt dat ook de export naar Italië en Spanje onder druk staat, maar Huistra is tevreden over de positie van HZPC in die landen. Hij wijst erop dat het gebruik van Nederlands pootgoed in de Zuid-Europese landen dominant blijft en hij ziet dat het marktaandeel van Royal HZPC juist toeneemt. ‘Wij hebben over het algemeen het voordeel dat we goede rassen hebben voor de verschillende aardappelsegmenten. Daar profiteren we nu van, niet alleen in Europa maar ook naar verre exportbestemmingen’, stelt de CEO.

De export naar Azië en Afrika compenseert voor een deel de tegenvallende verkoop in Europa, laten de NAO-cijfers zien. Uiteindelijk is voor Azië het exportvolume met 100.526 ton vrijwel gelijk aan vorig jaar. Onder meer Oezbekistan en Syrië waren meer in de markt voor pootgoed dan het jaar ervoor. Met name Saoedi-Arabië heeft het wat betreft aankoopvolume dit jaar enigszins laten afweten.

Afrikaanse exportbestemmingen laten gezamenlijk een stijging zien van meer dan 7.000 ton tot in totaal 169.849 ton. Algerije blijft overzees het land dat de meeste Nederlandse pootgoed afneemt. De ruim 91.000 ton is nog weer 5.000 ton meer dan in het exportseizoen 2024-2025. Ook Libië en Soedan kopen dit jaar meer pootgoed, terwijl naar Egypte duidelijk minder Nederlands pootgoed is verscheept. Huistra noemt Saoedi-Arabië en Egypte als voorbeelden van landen met veel focus op vrije rassen. ‘Die konden profiteren van de lagere prijzen. Voor ons was dat een reden om minder actief te zijn op deze markten. Schotland heeft een deel van de vraag van de afnemers uit Egypte ingevuld.’

Opvolgers Spunta

Vanuit de overzeese bestemmingen merkt de CEO dat er meer belangstelling komt voor nieuwe rassen als opvolgers van Spunta. Groeimogelijkheden voor export van pootgoed ziet hij in West-Afrikaanse landen, zoals Senegal. Samenvattend constateert Huistra dat de pootgoedexport heel anders is verlopen dan vorig jaar. Dat blijkt ook uit de uitbetalingsprijs van HZPC voor pootgoed van oogst 2025. Die is vastgesteld op 44,06 euro per 100 kilo. Dat is bijna 18 euro minder dan het jaar daarvoor.

‘Toch hebben we dankzij onze licentierassen in de verschillende segmenten redelijk kunnen presteren’, blikt de CEO terug. ‘Verder zijn we optimistisch over de toekomst. De aardappelmarkt heeft nu een correctie nodig, maar het perspectief voor de lange termijn blijft positief.’