'Lange staarten gedijen goed met ruimte, stro en zorg'

'De varkens zitten in mijn hart', benadrukt de Brabander, terwijl hij met zijn vuist op zijn borst klopt. 'Dat is ook de enige manier om biologisch te kunnen boeren. Mijn overstap was een goede zet, maar nadelen zitten er ook aan deze manier van werken.'

In de ruime kraamstallen kunnen zowel de zeug als haar biggen naar buiten wanneer ze willen. Maar op een koude, natte en winderige dag als deze liggen ze liever binnen in het stro. De biggen liggen lekker op een kluitje onder de warmtelamp en moeder doezelend in het stro. Volgens Van de Ven is het niet de regen die de dieren binnen houdt. 'Met name de wind vinden ze niet fijn.'

Toen de stallen werden aangepast op de eisen voor het biologisch boeren, zijn alle kraamstallen voorzien van een uitloop naar buiten. 'Voor de opening hadden we eerst plastic flappen hangen. Maar als het dan waait, zorgt de wind ervoor dat die wapperen en ontstaat tocht bij de dieren in de hokken', legt de varkenshouder uit.

Een deel van de kraamstallen is daarom al voorzien van een deur met een luikje waar de biggen doorheen kunnen. De zeugen kunnen de deur van buitenaf open krijgen, door met hun snuit een plaatje omhoog te duwen. Van de Ven wil uiteindelijk alle kraamafdelingen voorzien van zo'n deur.

De stallen worden natuurlijk geventileerd. Volgens de varkenshouder volstaat dat onder vrijwel alle weersomstandigheden. De dieren hebben er bijvoorbeeld geen last van dat de temperatuur 's winters in de stal maar een paar graden hoger is dan buiten. 'Ze zijn vanaf de geboorte gewend aan temperatuurschommelingen. Dus die worden niet ziek of gestrest als het een keer wat warmer of kouder is.'

Om de uitleg van de boer te onderstrepen, loopt een zeug kort met haar biggen naar buiten. Maar de wind drijft hen al snel weer naar binnen om vervolgens comfortabel in het stro te gaan liggen. Dat is diervriendelijk, maar voor de ondernemer is het uitmesten van de kraamhokken wel veel en belastend werk.

'Veel meer opletten'

Ook het feit dat de zeug losloopt brengt nadelen mee. Zo ervaart Van de Ven dat er nu meer doodliggers zijn dan toen ze op een gangbare manier werden gehouden. En het is nu 'veel meer opletten', stelt hij. 'Mijn vrouw en oudste dochter runnen hier ook een zorgboerderij. Sommige deelnemers die zij begeleiden helpen ook mee in de stallen. Maar is een zeug er niet van gediend dat iemand in de buurt van haar biggen komt, dan kan ik deze hulpboeren niet in die kraamafdeling laten.'

Varkens met krulstaarten zijn inmiddels standaard op boerderij de Vennekuus. Er lopen nog wel zeugen met een korte staart, maar die zijn al wat ouder. Zij waren al op het bedrijf voor het in 2024 biologisch werd. Destijds werd de varkenshouder geadviseerd om van de TN70-zeug over te gaan op de TN50, omdat die laatste een wat rustiger karakter heeft en geschikter zou zijn voor een biologisch bedrijf. Zelf ziet hij niet veel verschil in gedrag tussen deze zeugenlijnen.

Van staartbijten is op het bedrijf nauwelijks sprake. Van de Ven heeft de afgelopen jaren één keer last gehad van bijterij in een toom. Toen hij ging observeren, was de boosdoener snel gevonden. Die big heeft hij uit de toom verwijderd. Zijn varkens vertonen verder ook weinig probleemgedrag. Ze hebben voldoende ruimte en kunnen hun natuurlijke behoefte aan wroeten en bijten op het stro botvieren. Dat speelt volgens hem de belangrijkste rol. In een van de stallen met gelten hangt nog een plankje met wat kettingen. 'Dat was een experiment. Maar de dieren doen er niks mee, ze zijn volledig op het stro gericht.'

Van de Ven is blij dat hij is overgestapt. 'Ik vind het een fijne manier van werken. Het is goed voor de dieren en ik geniet hier veel meer van dan toen we gangbaar boerden.' Hij wijst naar de weide naast de zeugenstal, die nu nog modderig oogt. 'De zeugen lopen nu nog in het gewone buitenverblijf, maar in april mogen ze weer de wei in. Het is zo'n prachtig schouwspel: grazende zeugen en dieren die bezig zijn in een modderpoel.'

Over de opvolging maakt Van de Ven zich niet druk. 'Onze oudste dochter neemt het zorgdeel over en haar man, die vier dagen per week bij een andere bioboerderij werkt, wil het varkensstokje overnemen. Ook onze andere twee dochters willen een rol vervullen. De Vennekuus is en blijft een echt familiebedrijf.'