Cosun meet lage stikstofvoorraden op bieten- en cichoreipercelen

Op basis van metingen uit het verleden wordt op kleigronden uitgegaan van hogere N-mineraalwaarden na de winter. Dit betreft waarden tot 60 kilo N per hectare. Omdat het afgelopen winter niet zo nat was als in 2023-2024, is een gemiddelde N-mineraal van 30 kilo per hectare opmerkelijk laag, zegt Van Valen, die namens IRS is betrokken bij de N-mineraalmetingen van Groeikracht Cosun.

'Vorig jaar zagen we bij de voorjaarsmetingen ook lage voorraden op klei, maar toen hadden we een natte winter achter de rug met 308 millimeter neerslag. Dat terwijl er afgelopen winter met 185 millimeter een stuk minder water viel', meldt Van Valen. Volgens hem zijn de lage N-waarden nu lastig te verklaren, omdat er dit voorjaar andere percelen zijn bemonsterd dan afgelopen najaar. Dit maakt vergelijken lastig.

Overigens meldt de bemestingsspecialist dat er bij de najaarsbemonstering ook wel veel percelen waren met lage N-mineraalvoorraden. 'Vooral in bieten- en cichoreipercelen met gemiddeld 28 kilo en 31 kilo N per hectare. Of de N-mineraal na de voorvruchten van de in het voorjaar bemonsterde percelen ook laag was in het najaar, weten we dus niet', benadrukt hij.

De voorjaarsmetingen zijn uitgevoerd tussen 1 februari en 14 maart. De bieten- en cichoreipercelen zijn gemeten op de lagen 0 tot 30 centimeter en 30 tot 60 centimeter. De gemiddelde uitslag voor de laag 0-30 centimeter was 13,8 kilo N per hectare en voor de laag 30 tot 60 centimeter 12,3 kilo N per hectare. Dat is in totaal 26,1 kilo N per hectare. De hoogte van de gemiddelden verschilt per grondsoort.

Gebruikelijk niveau op zandgronden

Uitgesplitst per grondsoort komt klei gemiddeld rond 30 kilo N per hectare uit. Bij de voorjaarsmetingen kwam voor zandgronden een gemiddelde van 20 kilo N per hectare naar voren. 'Voor zandgronden is dat een vrij gebruikelijk niveau', meldt Van Valen. 'Op zand is de N-mineraal na de winter doorgaans lager dan op klei, omdat nitraatstikstof op deze gronden bij een neerslagoverschot sneller uitspoelt.'

Daarbij benadrukt de IRS-specialist dat de verschillen tussen de percelen groot kunnen zijn. 'Zo zijn er ook percelen met hogere uitslagen. In dat geval is het zaak hier de bemesting op aan te passen. Want wat al in de grond aanwezig is en gedurende het groeiseizoen mineraliseert, hoeft niet extra te worden bemest', zegt hij.

3.500 aangemelde percelen

Dit jaar doen er bijna 1.400 Cosun-telers mee aan de N-mineraalmetingen van Groeikracht Cosun. Samen hebben ze 3.500 percelen aangemeld. Er zijn 2.750 suikerbietenpercelen en 200 cichoreipercelen opgegeven. De rest betreft aardappelpercelen.

Van Valen: 'Het doel van de voorjaarsmetingen is primair om de adviesgift te berekenen. De vervolgstap is een strategie kiezen, zoals kiezen voor rijenbemesting, zeker als je bemestingsruimte krap is en je moet besparen. Ook kun je ervoor kiezen een gift op te splitsen.'

Projectmanager Arjen Brak van Groeikracht Cosun meldt dat de aangemelde aardappelpercelen nog moeten worden gemeten. Dit zal ongeveer drie tot vier weken na opkomst gebeuren. Bij aardappelen wordt naast beschikbare stikstof ook inzicht gegeven in de beschikbaarheid van de belangrijkste macro- en micronutriënten. Deze uitslag kan worden gebruikt als basis voor de bijbemesting.

In najaar ook metingen in 60 tot 90 centimeterlaag

Alle aangemelde percelen worden dit najaar opnieuw bemonsterd om te kijken hoeveel stikstof er na de teelt in de bodem is achtergebleven. In de herfst wordt ook de laag 60 tot 90 centimeter gemeten. De najaarsmeting geeft inzicht in de resterende minerale stikstof in de bodem en daarbij het mogelijke risico op nitraatuitspoeling.

Wanneer de uitslag onder de geldende drempelwaarde ligt, kan worden gesteld dat de uitslag positief is en het risico op nitraatuitspoeling en de kans op overschrijding van de nitraatnorm in het bovenste grondwater laag is.

Maar als de gemeten waarde boven de drempelwaarde zit, neemt het risico op het overschrijden van de norm van 50 milligram per liter grondwater toe. Akkerbouwers die deelnemen aan de N-mineraalmetingen, ontvangen in het volgende jaar een uitgebreid rapport met informatie per perceel gericht op stikstofbemesting. Hierin is de N-mineraaluitslag verwerkt en een stikstofbodembalans van het perceel opgesteld.