Groeiende weerstand Deense boeren tegen hervormingsplan platteland

De landbouwlobby stemde in 2024 in met het 'Groene Tripartiete Akkoord'. Boeren gingen akkoord met de invoering van 's werelds eerste CO2-belasting voor de landbouw vanaf 2030, met het idee dat de opbrengst naar natuurbehoud en steun voor agrariërs zou gaan.

Het akkoord omvatte ook een plan om landbouwgrond om te zetten in natuur, mede om het kunstmestgebruik te verminderen. Dat is dan weer een cruciaal onderdeel in het nakomen van de verkiezingsbelofte om de Deense wateren te zuiveren.

Nieuwe regering

Maar die reorganisatie staat nu dus al op losse schroeven. Volgens boeren slaagt de nieuwe centrumlinkse regering niet voor de eerste grote test van haar ambities om de landbouwsector te hervormen.

Frederiksen nam direct na haar aanstelling al enkele maatregelen die boeren ongerust maakten. Zo werd het zelfstandige ministerie van Landbouw opgeheven en werd een prominente woordvoerder van de premier aangewezen om toezicht te houden op het landbouwbeleid vanuit de nieuwe functie van minister voor Natuur en Dierenwelzijn.

Mestquotum per boer

Het eerste grote voorstel van deze Rabjerg Madsen is het vaststellen van een mestquotum per boer. Dat quotum wordt gebaseerd op de stikstofreductie die nodig is om het lokale deel van de zee weer gezond te maken.

Schattingen van de opnamecapaciteit van de bodem en bepaalde gewassen zullen bepalen wat er mag worden verbouwd en of dat überhaupt nog mogelijk is. Omdat het quotum jaarlijks zal wijzigen, stellen agrarisch ondernemers dat een goede planning onmogelijk wordt.

‘Veel boeren zullen uiteindelijk hun bedrijf niet meer kunnen voortzetten’, stelt voorzitter Søren Søndergaard van de Deense Landbouw- en Voedselraad, de belangrijkste belangenorganisatie voor boeren in het land. Vooral boeren die mais, aardappelen en groenten verbouwen, zouden veel last kunnen ondervinden door de nieuwe beperkingen.

Onvoorspelbare beperkingen

De boerenvoorman wijst op een overhaaste planning, onvoorspelbare beperkingen voor kunstmestgebruik en berekeningen die onnauwkeurig zouden zijn. ‘We moeten ervan uitgaan dat veel van deze lokale samenwerkingsverbanden stuklopen.’

Deense boerenorganisaties kondigden vorige week aan om op 1 september met trekkers de straten van Kopenhagen op te gaan. Dat is de dag waarop een belangrijke stemming over het nieuwe landbouwbeleid plaatsvindt.