Dilemma: vaccineren tegen blauwtong of vertrouwen op natuurlijke immuniteit?

Dat kwam maandagavond ter sprake tijdens een webinar van LTO en Royal GD over blauwtong. 'Immuniteit na een infectie is in principe levenslang. Maar de populatie verjongt constant. Er worden dieren geboren die nog nooit met het virus in aanraking zijn gekomen', legt specialist René van de Brom van Royal GD uit.

Volgens Royal GD-rundveedeskundige Linda van Duijn is dit de groep waar de grootste risico's liggen. Zij adviseert veehouders die keuzes moeten maken om in ieder geval de 'naïeve' dieren te beschermen. Dat zijn dieren die nog geen infectie of vaccinatie hebben gehad.

Het succes van vorig jaar, waarbij de schade door serotype 3 relatief beperkt bleef, wordt door de experts deels toegeschreven aan de hoge immuniteitsgraad door een combinatie van doorgemaakte ziekte en vaccinatie. Toch blijft de dreiging van andere blauwtongvarianten, zoals serotype 8, boven de markt hangen.

Snelle verspreiding

Onderzoeker Melle Holwerda van Wageningen Bioveterinary Research benadrukt de snelheid van het virus: 'Blauwtong verspreidt zich razendsnel via knutten. We zagen bij type 3 dat dit zelfs sneller ging dan bij eerdere uitbraken.' Omdat het na vaccinatie drie tot vier weken duurt voordat een dier voldoende antistoffen heeft om beschermd te zijn, kan afwachten riskant zijn.

Gezien de economische en emotionele waarde van dieren, zijn de risico's die ondernemers uiteindelijk willen nemen bekend, stelt Van de Brom. 'Maar we weten ook dat er verschillen zitten in bijvoorbeeld de ziekmakendheid van de verschillende types. Zo is blauwtong type 8 gevonden in dieren die geen symptomen vertoonden.'

Volgens Van de Brom zijn er heel veel aspecten die een rol spelen. 'Maar dat we in 2025 geen blauwtong hebben gezien, heeft wel te maken met de immuniteit in de populatie. Dus de doorgemaakte ziekte in combinatie met vaccinatie.'

Volgens Heleen Prinsen, strategisch beleidsadviseur dierlijke sectoren bij LTO, is het verstandig om niet op eigen houtje te beslissen over het al dan niet vaccineren. 'Overleg met je dierenarts over de specifieke situatie op jouw bedrijf.' Tankmelkonderzoek kan melkveehouders helpen inzicht te krijgen in de huidige status van de koppel, al blijft maatwerk per dier noodzakelijk, benadrukt de adviseur.