Biovergister en fokkerij geven Duits melkveebedrijf stabiele basis

Aan de rand van het Bergisches Land, op de overgang tussen de Rijnvlakte en het heuvelland, ligt de melkveehouderij van Christophe en Birgit Lüpschen. Een prachtige landelijke omgeving, omringd door bossen en weilanden. Het is precies wat je ziet als je vanuit de melkveestal richting de koeien in het weiland kijkt.

Lüpschen weet zelf niet anders, maar aan het begin van de rondleiding voor Europese journalisten is iedereen zo druk bezig met foto’s maken, dat hij flink zijn best moet doen om de aandacht erbij te houden. Dat lukt steeds beter als hij vol enthousiasme vertelt over de ontwikkelingen die het bedrijf de afgelopen decennia heeft doorgemaakt.

Naar eigen zeggen is Lüpschen iemand die altijd vooruitdenkt. Al in 2001 investeerde het bedrijf in zijn eerste melkrobot. Inmiddels zijn er vier Merlin-robots van Lemmer Fullwood in gebruik voor het melken van 240 koeien.

Op een areaal van 260 hectare wordt bijna al het voer voor de koeien en het jongvee op het bedrijf zelf geproduceerd. De gemiddelde melkproductie per koe per jaar noteert 11.456 kilo met 4,12 procent vet en 3,47 procent eiwit.

Volgens Lüpschen is de rendabiliteit van Duitse melkveebedrijven al jaren wisselvallig, vooral vanwege schommelende melkprijzen. Om het bedrijf een veiligere basis te geven en het inkomen te verhogen, bouwde hij in 2009 een biogasinstallatie. In deze vergister gaan resten uit de voedingsindustrie, voerresten en mest. De installatie geneert 800 kilowattuur stroom en 900 kilowattuur warmte.

'Via een verwarmingsnet levert de installatie warmte aan een bedrijventerrein met dertig bedrijven, een kerk en een herberg', zegt de ondernemer trots. 'De stroom gebruiken we op de boerderij en het overschot leveren we aan het net. Maar in dit laatste willen we verandering brengen.'

De bedoeling van Lüpschen is om op termijn de stroom rechtstreeks te verkopen aan het naburige dorp Schöpcherhof. Via eigen stroomleidingen van de biovergister wil hij de stroom rechtstreeks naar de meters van de dorpsbewoners leveren. Valt de biovergister uit, dan komt de stroom van het net, verzekert de Duitser alvast.

Uit de covergistingsinstallatie komt het 'restproduct' digestaat. Dit gebruikt Lüpschen als hoogwaardige meststof op het bedrijf. 'Sinds de biovergister hier draait, hebben we geen kunstmest meer nodig gehad. Onze ervaringen met digestaat zijn uitstekend. Het is een goede, vloeibare ammoniumstikstof die snel beschikbaar is voor het gewas.'

Om nog meer te diversifiëren, richtte de ondernemer in 2016 samen met het Nederlandse bedrijf Genetics Consolidated de derde bedrijfstak CD Genesland op. In 2022 nam Lüpschen aandelen van Genetics Consolidated over en sindsdien werkt het bedrijf nauw samen met Phönix Group.

De samenwerking zit hem vooral in het gebruik van laboratoria en KI-stations. De hoofdactiviteiten van Lüpschen zijn het verhandelen van fokkoeien en embryo's voor de internationale markt. De Verenigde Staten zijn een belangrijke afnemer.

De fokkerijtak is volgens Lüpschen belangrijk voor het totale financiële bedrijfsresultaat. 'Dit onderdeel doe ik samen met mijn dochter, zij is ook helemaal gek van fokkerij', glundert hij.

Om de fokwaarde te bepalen, werkt het bedrijf met DNA-onderzoek dat via een oorbiopt of haarmonster de genetische aanleg van een dier in kaart brengt. Het voordeel van een genomische analyse is dat deze al na één dag na de geboorte van een kalf kan worden uitgevoerd. Dat kan de genetische vooruitgang in de fokkerij versnellen.

De ondernemingszin en het lef voor innovatieve ideeën zijn ook in de stal te zien. Naast de melkrobots van Lemmer Fullwood draait bij Lüpschen de autonome voerrobot FMRcut4.2 van dezelfde leverancier. De ondernemer heeft goede ervaringen met het systeem.

'Het bespaart flink op arbeid en zorgt voor een stabiel en kwalitatief goed gemengd rantsoen.' Ook het aantal storingen is beperkt. 'De melkrobots en de biogasinstallatie bellen me vaker wakker', grapt de ondernemer.

Ondanks dat Lüpschen veel ballen in de lucht moet houden en werk heeft geautomatiseerd, staat hij het liefst zoveel mogelijk tussen de koeien. 'Elke dag begin ik met een ronde door de stal. Ik ben boer in hart en nieren.'

Zo heeft blauwtong twee jaar geleden niet alleen de koeien, maar ook de ziel van de boer hard geraakt. Zijn koeien gingen niet dood door het virus, maar ze werden wel ziek en hun vruchtbaarheid nam af.

'Normaal hebben we het hele jaar door kalveren, maar afgelopen mei, juni en juli nul. Dat vond ik een moeilijke tijd. Gelukkig is de rust wedergekeerd', besluit Lüpschen licht geëmotioneerd.