Register gewasbeschermingsmiddelen wordt openbaar voor elke belanghebbende

De uitspraken zijn het gevolg van twee zaken die al enkele jaren lopen. Belangengroep Meten=Weten diende al in 2021 een verzoek in bij de toenmalige minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (nu Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur) om registers van telers openbaar te maken. Volgens het ministerie betrof dit verzoek een Wet open overheid (Woo)-verzoek en bezit de overheid deze gegevens niet.

De rechtbank stelt nu dat deze redenering niet klopt. Een verzoek om milieu-informatie is wettelijk gezien niet hetzelfde als een Woo-verzoek en dus moet de minister een nieuw besluit nemen. In een parallelle zaak, gestart door een groep burgers uit het Drentse Lhee, deed de rechtbank eenzelfde uitspraak.

Transparantie

Henk Baptist, jurist bij Meten=Weten: 'De implicaties van de twee uitspraken is groot. Derde partijen zoals omwonenden, wetenschappers en milieuorganisaties kunnen vanaf nu informatie van spuitregisters opvragen. Dit is een geweldige stap voorwaarts in het vergroten van de transparantie van de landbouwsector. Jaarlijks worden duizenden tonnen chemische gewasbeschermingsmiddelen verkocht, maar niemand weet waar die precies worden toegepast.'

De actiegroep zegt te verwachten dat er veel verzoeken komen voor spuitgegevens. 'Dit zal een grote belasting worden voor overheden. Het uitstellen van de plicht om spuitregisters digitaal bij te houden van 2026 naar 2027, na een lobby vanuit de sector, blijkt nu een extra hindernis', concludeert Meten=Weten.

Demissionair landbouwminister Femke Wiersma kan bij de Raad van State nog in hoger beroep gaan tegen het besluit van de rechtbank. Maar volgens Meten=Weten heeft dat hoger beroep geen opschortende werking en dus moet de huidige uitspraak gewoon worden uitgevoerd.