Vlaamse boeren op hoge kosten gejaagd door wilde zwijnen

Nieuws Economie Tim Everloo 15 dec 2025 om 11:07uur

Het aantal Vlaamse schademeldingen door wilde zwijnen heeft in 2024 een recordhoogte bereikt. De Belgische boeren hebben vorig jaar 1.987 keer schade gemeld, zo blijkt uit cijfers van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO). Dit gebeurde het vaakst in de provincie Limburg. In totaal waren er afgelopen kalenderjaar 2.078 schadegevallen.

Recordaantal schadegevallen door everzwijnen aan landbouwgewassen

Het overgrote deel van de meldingen betreft schade aan landbouwgewassen. 'Het gaat om wroetschade in graslanden en aan mais en tarwe. Voor een gemiddeld bedrijf kunnen de kosten al snel oplopen tot 5.000 à 10.000 euro, afhankelijk van het areaal', legt de Vlaamse Boerenbond uit.

Agrariërs kunnen onder strenge voorwaarden in aanmerking komen voor een schadevergoeding. Het voorval moet daarvoor op tijd worden gemeld, er moeten preventieve maatregelen zijn genomen en de ondernemers moeten kunnen aantonen dat de schade door everzwijnen is veroorzaakt. In de praktijk wordt een vergoeding alleen toegekend als het dier uit een natuurgebied komt waar geen jacht of bestrijding is toegestaan.

De Boerenbond pleit voor aanpassing van het beleid. Eerst moeten alle mogelijkheden voor bejaging optimaal worden benut, met name in natuurgebieden. 'Een boer die preventieve maatregelen heeft genomen maar toch aanzienlijke schade lijdt, zou een vergoeding moeten krijgen. De bewijslast mag niet bij hem liggen', stelt de organisatie.

Preventieve maatregelen

De toenemende overlast van wilde zwijnen staat al langer op de politieke agenda in België. Zo zijn er in verschillende Limburgse steden en gemeenten preventieve en beheermaatregelen getroffen. In deze regio is de zwijnenpopulatie het grootst.

Zo is in 2023 in Genk met succes een proefproject voor wildbeheer in bewoonde gebieden getest. Daar daalde het aantal schademeldingen in een jaar tijd van 496 naar 83. Door de positieve uitkomst is deze aanpak in 2024 in heel Vlaanderen uitgerold.

Beleid in Noord-Brabant

In Noord-Brabant heeft de Faunabeheereenheid (FBE) begin september gepleit voor strenger beleid. De huidige aanpak zou niet langer houdbaar zijn, door de verspreiding en toename van het aantal wilde zwijnen in de provincie. Strikte begrenzing van populaties tot bos- en natuurgebieden en duidelijke afspraken over monitoring en beheer zijn hierbij noodzakelijk, stelt de FBE.

De provincie toetst op dit moment de haalbaarheid en uitvoerbaarheid van de oproep van de FBE. Begin 2026 verwacht Noord-Brabant een besluit te kunnen nemen, op voorwaarde dat de betrokken partijen duidelijke afspraken maken over schades, risico's en beheermaatregelen.