Dier krijgt kleine maar belangrijke rol in circulaire landbouw

Deze aspecten kwamen naar voren in de workshop Gezondheidsuitdagingen in een circulair voedselsysteem. Die workshop was maandag in Zwolle tijdens het Symposium Veehouderij van de toekomst en onze gezondheid.

'Koeien of andere herkauwers zullen in een circulaire landbouw vlees en zuivel produceren van gras dat groeit op gronden waar geen voedselgewassen zijn te telen', voorspelt gespreksleider Adriaan Antonis, onderzoeker bij Wageningen University & Research en universitair docent Duurzame Gezondheid van Herkauwers aan de Universiteit Utrecht. 'Je kunt ze geen mais meer voeren. Op dat land teel je voedselgewassen.'

Uitwisseling met akkerbouwers

Of uitwisseling met akkerbouwers van grasland met voedselgewassen een oplossing is, is de vraag. 'Ga je prei telen op voormalig grasland, dan is er veel nitraatuitspoeling. Dat is niet direct een goede oplossing in een kringlooplandbouw', vindt Antonis.

Eenvoudig is het dus niet. Een hogere waterstand in de veenweidegebieden die vrijwel uitsluitend geschikt zijn voor grasland, levert ook weer risico's op. Dan komt de leverbot mogelijk weer terug. Dat levert dan weer risico op voor de gezondheid van dieren en mensen.

Reststromen voor varkens

Voor de benutting van reststromen in een circulaire landbouw is het varken geschikt. 'Dat is waar dit dier goed in is', benadrukt Antonis. 'De reststromen mogen dan geen gezondheidsrisico's opleveren, maar het dierenwelzijn is ook van belang', stelt hij.

'Wil je gewasresten van het land benutten, dan mogen daar bijvoorbeeld geen resten van gewasbeschermingsmiddelen of diergeneesmiddelen in zitten. In keukenafval mogen geen dierlijke producten zitten om ziekteoverdracht te voorkomen. Afvalstromen moet je dus goed kunnen scheiden of je moet ze verhitten. Verder mag er bijvoorbeeld ook geen plastic in zitten', licht de onderzoeker toe.