Keldermuren nieuwe stallen storten in

Berrie Klein Swormink‘We trekken aan de bel omdat we het nodig vinden dat er aandacht komt voor deze problematiek’, zegt Pieter van Vuuren, vakspecialist risicobeheersing bij de VNOG.
‘Binnen de Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland hebben we onlangs te maken gehad met twee meldingen waarbij de dragende muur van de gierkelder is ingestort. De brandweer is bij deze incidenten ter plaatse geweest vanwege het redden van dieren in de gierkelder.’
Van Vuuren noemt het opvallend dat de muren vooral instorten bij stallen die nieuw of nog maar een paar jaar oud zijn.
Zowel binnen als buiten het werkgebied van de VNOG waren er de afgelopen jaren vergelijkbare incidenten. ‘Onze melkveestal was vijf jaar oud, toen ineens de keldermuur het begaf. Dertien dieren kwamen in de mestkelder terecht. Twee hebben het niet gered’, vertelt een melkveehouder uit Vorchten die niet met zijn naam in de krant wil.

Exploderende mestgassen

De oorzaak is nooit duidelijk geworden. ‘Het bouwbedrijf veronderstelde dat de keldermuur het begaf door een explosie van mestgassen. De ontploffing zou zijn ontstaan door een vonk van de mestrobot. De aannemer heeft de kwestie opgelost.’
Exploderende mestgassen zijn vaker oorzaak van problemen. ‘Mestgassen vormen een onderschat probleem in de agrarische sector’, vindt Jetty van Middelkoop, adviseur gevaarlijke stoffen bij Brandweer Amsterdam-Amstelland.
‘Ze bevatten dodelijke bestanddelen, maar ook methaangas dat ontploffingen kan veroorzaken. Mestgassen tasten in de loop der jaren ook mestkelders aan. Omdat het hier nieuwe stallen betrof, kan dat echter niet de oorzaak van de incidenten zijn geweest.’
Nog een mogelijke oorzaak van het instorten van dragende mestkeldermuren, zijn drukverschillen die kunnen ontstaan tijdens het mixen van mest.
Van Vuuren: ‘Veehouders noemen dat regelmatig als vermoedelijke oorzaak. Of dat werkelijk zo is, weten we niet omdat we als brandweer bij zulke voorvallen geen onderzoek doen. Het lijkt ons echter wenselijk dat gemeenten in actie komen om te beoordelen of ze rond de vergunningverlening anders moeten handelen.’
Een woordvoerder van gemeente Berkelland, waar dit voorjaar ook een keldermuur instortte, meldt dat de gemeente bij dit soort incidenten toetst of de bouwvergunning op correcte wijze is verleend en of de constructievoorschriften zijn nageleefd. ‘Dat was hier het geval. Verdere actie hebben we dan ook niet ondernomen.’