Het quotumloze tijdperk

Ziezo, de eerste quotumloze maand zit erop. Niet dat deze maand nu heel anders is verlopen dan de vorige 372 maanden, maar toch vind ik het iets om even bij stil te staan.
Als jonge boer heb ik de introductie van het melkquotum meegemaakt. Ik weet nog goed dat ik het toen best eng vond, zo’n grote verandering. Wij betaalden meer dan 10 procent rente en we moesten ongeveer 20 procent productie inleveren. Dat was nogal wat. Ondertussen zijn er 31 jaar verstreken en hebben we ons bedrijf verder ontwikkeld.
De omstandigheden zijn veranderd. De techniek heeft ons enorm geholpen en we zijn efficiënter geworden. Innovatie en nieuwe inzichten zorgen ervoor dat wij vier keer zo veel produceren op twee keer zo veel grond met bijna de helft aan kunstmest per hectare. De volgende generatie is inmiddels al een aantal jaren actief en we denken na over de toekomst van ons bedrijf.
Ik heb ooit op een ledenbijeenkomst gezegd dat veel boeren denken dat 1 april 2015 ‘Bevrijdingsdag’ zou zijn, maar dat ik toch ook dilemma’s zie ontstaan. En die zie ik nog steeds.
De melkveewet, de Programmatische Aanpak Stikstof (PAS) en de beschikbaarheid van grond maken het voor ondernemers een ingewikkelde puzzel. Maar gelukkig zie ik ook nieuwe kansen. Het is goed ons daarop te richten.
Wat dat betreft is het niet anders dan 31 jaar geleden: het managen van de verandering is de grootste uitdaging. Thomas, mijn zoon die nu het bedrijf runt, kijkt er niet zo veel anders naar als ik in de jaren tachtig. Beperkingen passen je nooit, maar het is de kunst om binnen die beperkingen je kansen te pakken.

Siem Jan Schenk