‘We reguleren vooral de verkeerde dingen’

Column Glasgroenten Inge Bergsma-de Vries 21 aug 2026 om 11:00uur

De laatste tijd volg ik Wim Beelen. Hij investeerde onder meer in de doorstart van plantenkwekerij Jongerius. Een interessante ondernemer, vind ik. Niet omdat ik het altijd met hem eens ben, maar omdat hij dingen zegt die je aan het denken zetten.

Deze week zag ik flarden van een gesprek tussen hem en BBB-Kamerlid Caroline van der Plas. Pin me niet vast op de exacte inhoud, maar Beelen sprak ook over het ondernemerschap van boeren en tuinders. Over hoe een overdaad aan regels ervoor zorgt dat ondernemers uiteindelijk niet meer ondernemen, maar vooral bezig zijn met voldoen aan regels.

En precies daar zit ook mijn twijfel. Want wat zijn we eigenlijk aan het regelen? We reguleren tot achter de komma. We schrijven voor, controleren, administreren, verantwoorden en maken nieuwe regels om uitzonderingen op vorige regels op te lossen.

Maar tegelijkertijd laten we andere essentiële dingen opvallend makkelijk los. Dat ieder kind op school goed te eten krijgt, bijvoorbeeld. Dat ieder kind ‘s avonds in een fatsoenlijk warm bed kan stappen. Dat de plek waar je wieg staat niet bepaalt hoeveel kansen je later krijgt. Waarom vinden we dát dan geen vanzelfsprekendheid die we met elkaar moeten organiseren?

Gebruik regelkracht voor een volle broodtrommel en een warm bed

Inge Bergsma-De Vries, komkommerteler in Erica (DR)

Met Beelen ben ik het zeker niet op alle punten eens. Export van voedsel vind ik bijvoorbeeld niet per definitie verkeerd. Waarom zou een Nederlandse komkommer niet naar Duitsland mogen als daar behoefte aan is? Grenzen zijn wat mij betreft geen hek om onze voedselproductie.

Maar het wordt wel vreemd als wij ondertussen Spaanse komkommers eten, terwijl Nederlandse komkommers in vrachtwagens naar Duitsland rijden. Niet omdat die Spaanse komkommer niet deugt. En ook niet omdat alles per se lokaal moet. Maar omdat je je op zo’n moment toch afvraagt: welk systeem hebben we eigenlijk met elkaar opgebouwd?

Beter nadenken

Misschien hebben we niet per se minder regels nodig, maar moeten we beter nadenken over wat we willen regelen. Geef agrarisch ondernemers ruimte om te ondernemen. Laat boeren en tuinders doen waar ze goed in zijn: voedsel produceren, vernieuwen, kansen zien en verantwoordelijkheid nemen.

En gebruik de regelkracht voor zaken waarvan we eigenlijk allang hebben besloten dat ze niet van geluk of ondernemerschap afhankelijk mogen zijn. Een gevulde broodtrommel. Een warm bed. Een eerlijke kans.

Misschien reguleren we niet te veel. Misschien reguleren we vooral de verkeerde dingen.