‘Minder perspectief bij extensief’

Toch spreekt het kabinet over perspectief. Maar zijn visie op perspectief is vooral geënt op het op gang brengen van vergunningverlening en misschien ooit een oplossing voor PAS-melders. Mijn idee van perspectief is een sector die kan floreren en zich kan ontwikkelen. Daarbij staat ontwikkelen al niet meer synoniem aan intensiveren.

Maar wanneer je je bedrijfsvoering drastisch moet omgooien, bijvoorbeeld omdat je in een bufferzone zit, dan is het perspectief zeer matig. Zeker wanneer je al jaren hebt geïnvesteerd om je bedrijf op een bepaalde omvang of een zeker innovatieniveau te brengen. Extensiveren brengt de bestaande lasten mondjesmaat omlaag, terwijl de opbrengsten hard teruglopen.

Je tijd uitzitten lukt vaak wel, maar een florerend bedrijf aan een volgende generatie overdragen is een uitdaging en vraagt veel motivatie. Verbreding vergt opnieuw investeringen en moet bij je passen. Kinderopvang of een camping is niets voor mij. Bovendien, wanneer je buren hier al mee beginnen, zal die markt verzadigd raken. Om over de waardedaling van deze bedrijven maar niet te spreken. En dan te bedenken dat er bij de huidige opzet meer dan 100.000 hectare in de bufferzones valt. Rond kleine natuurgebieden zijn de bufferzones soms groter dan de gebieden zelf. Bizar.

Een afnemend perspectief geldt sectorbreed. Voor een kleinere of krimpende sector is het lastiger om relevant te blijven in de maatschappij en op de wereldmarkt. Zeker als dat ook extensiever moet. Ook met minder perspectief blijven er kansen. Dat bleek ook meermaals op het WK voetbal. Tijdens de worsteling met deze column zie ik België van een 2-0-achterstand tot een 3-2-winst komen. De aanhouder wint soms. Maar dit kwam niet zonder strijd, inzet en vechten tot de laatste minuut. Na jaren stikstofgedoe voelt het alsof de sector door een Haagse FIFA op 2-0-achterstand is gezet, met de doelpalen van de tegenstander dichter bij elkaar geschoven.

Scoren is veel moelijker geworden, maar niet onmogelijk. Het komt aan op teamspirit, focus en uithoudingsvermogen. Maar wanneer je met je bedrijf in een bufferzone wordt geplaatst, dan sta je permanent buitenspel. Al doe je zo je best, de doelpunten tellen niet. Wat een perspectief.

Al het nieuws over de stikstofplannen van het kabinet vind je op onze themapagina