Provincies weten explosief gestegen faunakosten te drukken

De provincies waren hier in 2020 ongeveer 32 miljoen euro aan kwijt, maar de kostenpost groeide de afgelopen jaren snel. Dat kwam mede door de plantaardige gewasprijzen en omdat sommige soorten, zoals de houtduif, van de rechter niet mogen worden bestreden. Het aantal aanvragen voor een tegemoetkoming is in het laatste jaar meer dan verdubbeld, naar ruim 12.600.

Vorig jaar keerden de twaalf provincies ruim 92 miljoen euro uit. Dat was zo'n 12 miljoen minder dan verwacht. Het Interprovinciaal Overleg (IPO) had de oorspronkelijke raming tussentijds overwogen, maar het schadebedrag viel toch aanzienlijk lager uit. Zo is de tegemoetkoming per aanvraag lager.

Ophogen eigen risico

De vergoeding voor faunaschade bestaat uit een geplande open-einderegeling, wat betekent dat geen maximaal bedrag is vastgesteld. Weliswaar betalen agrariërs zelf een deel van de getaxeerde schade, maar het eigen risico is laag. Sommige provincies willen het eigen risico ophogen.

Het IPO verwachtte dat het aantal aanvragen dit jaar opnieuw zou stijgen, maar dat de vergoedingen minder hoog zouden zijn. De totale kosten, inclusief die voor de belastingen, zullen uitkomen op een kleine 100 miljoen euro.

Noord-Holland heeft met afstand de hoogste kostenpost aan faunaschade (ruim 30 miljoen euro), gevolgd door Friesland en Zuid-Holland. De meeste schade in Noord-Holland wordt veroorzaakt door ganzen. Door 100.000 ganzen per jaar te doden, hopen de provincies de kosten te verminderen.

Schade aan voorjaarsgras

BIJ12, die namens de provincies de schadevergoedingen uitkeert, heeft voor 2026 de drogestofprijzen voor voorjaarsgras vastgesteld. Deze prijzen worden jaarlijks gebruikt bij de berekening van tegemoetkomingen voor faunaschade aan grasland.

Voor gangbaar gras bedraagt de prijs dit voorjaar 30 cent per kilo droge stof. Deze prijs ligt op hetzelfde niveau als die van het voorjaar van 2025. Voor biologische bedrijfsvoering is de drogestofprijs vastgesteld op 57 cent per kilo. Dat is 1 cent lager dan vorig voorjaar en gebaseerd op actuele mengvoederprijzen van drie van de grootste Nederlandse leveranciers van biologisch veevoer.

Marktwaarde van vervangend voer

De drogestofprijs van gras is van belang voor de berekening van faunaschade die boeren kunnen ondervinden. Wanneer ganzen graslanden kaal grazen, moet een agrariër vervangend voer voor zijn koeien kopen. De prijs van het gras dat door faunaschade verloren is gegaan, wordt berekend aan de hand van de marktwaarde van vervangend voer. Dit gebeurt op verschillende momenten in het jaar.

De prijzen voor zomer- en najaarsgras van 2026 worden later dit jaar vastgesteld. BIJ12 baseert zich bij de prijsbepaling op berekeningen van Wageningen Livestock Research.