'Pas goed op met voorjaarsworm bij jonge lammeren'

Wat is de voorjaarsworm?

'De Nematodirus battus kan vroeg in het voorjaar problemen veroorzaken bij lammeren van zes tot twaalf weken. De voorjaarsworm heeft een bijzondere levenscyclus ten opzichte van andere wormsoorten.'

Na een koude- en daarna een warmteprikkel komen de eieren in één keer massaal uit

Margit Groenevelt, Europees specialist gezondheidszorg kleine herkauwers

Kunt u dat toelichten?

'De worm heeft een lange levensfase op het weiland, van enkele maanden tot een jaar. Van andere soorten is bekend dat zij, zeker na vorst, de winter niet overleven. Daarentegen ontwikkelen de Nematodirus-larven zich na een koude winter in het warme voorjaar 'gesynchroniseerd' verder tot infectieuze larven.'

Wat bedoelt u met gesynchroniseerd?

'De larven ontwikkelen zich door een temperatuurprikkel. De eieren hebben eerst een koudeprikkel nodig, vervolgens wachten ze op een warmteprikkel. Wanneer de temperatuur ongeveer een week boven de 11 graden Celsius ligt, komen de eieren massaal uit. De larven kunnen niet goed tegen droogte en warmte. Zij sterven na circa veertien dagen als ze niet worden opgenomen.'

Waarom is er alleen een gevaar voor lammeren?

'Na een besmetting hebben volwassen ooien weerstand opgebouwd en spelen zij geen rol in de overdracht. Jonge lammeren hebben nog geen weerstand opgebouwd, maar nemen door de massale uitkomst van de eieren een grote hoeveelheid larven op via het gras. Deze larven richten direct schade aan in de darm.'

Wat zijn de ziekteverschijnselen?

'Acute, zeer ernstige diarree, uitdroging en plotselinge sterfte. De ontlasting is vaak donker tot zwart van kleur. Dit komt door een bloeding voorin de darm. Een mestonderzoek zal een negatief resultaat geven, omdat de larven klachten geven in plaats van volwassen wormen. Daardoor zijn er nog geen wormeieren in de mest aanwezig.'

Wat zijn preventieve maatregelen?

'Je kunt weidegang uitstellen of weidegang door jonge lammeren op risicovolle percelen vermijden, totdat de temperatuur langdurig boven de 11 graden ligt. Dan is het veilig.'