Meer ruimte, meer schade; vraagtekens bij lagere transportdichtheid vleeskuikens

EFSA adviseerde eerder om de bezettingsdichtheid tijdens transporten te verlagen. Onderzoekers van de Hongaarse Universiteit van Debrecen onderzochten onder praktijkomstandigheden wat het effect daarvan is. De studie, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Animals, omvatte meer dan 176.000 zware Ross 308-vleeskuikens die over 19 kilometer werden vervoerd bij gematigde temperaturen.

In het onderzoek werd de huidige EU-norm van 160 vierkante centimeter per kilo levend gewicht – 5.610 dieren per vrachtwagen – vergeleken met een verlaagde dichtheid van 200 tot 210 vierkante centimeter per kilo, 4.334 dieren per vrachtwagen. De resultaten zijn opvallend. In de groep met meer ruimte lag de sterfte bij aankomst op 0,61 procent, tegenover 0,36 procent in de controlegroep, een relatieve stijging van 69 procent.

Meer verwondingen

Ook werden meer vleugelverwondingen (6,91 versus 4,28 procent), meer kneuzingen (6,76 versus 3,40 procent) en meer afgekeurde karkassen (0,78 versus 0,57 procent) vastgesteld. Volgens de onderzoekers leidde de grotere bewegingsvrijheid in de kratten tot meer slaan met de vleugels, ontwijkende bewegingen en botsingen tijdens het transport. Dat vergrootte het risico op beschadigingen.

De studie bevestigt eerdere internationale onderzoeken waaruit blijkt dat nauwer fysiek contact tussen dieren stabiliserend kan werken tijdens transport. Minder uitglijden en minder compenserende bewegingen zouden het risico op letsel juist beperken. Bij lagere temperaturen kan een iets hogere bezettingsdichtheid zelfs voordelen bieden.

Door hogere uitval en meer afkeuringen daalde volgens de onderzoekers de economische efficiëntie. De lagere bezettingsdichtheid betekende ook dat per vrachtwagen ongeveer 23 procent minder dieren werden vervoerd. Voor hetzelfde aantal vleeskuikens waren daardoor extra ritten nodig. Zonder aantoonbare verbetering van het dierenwelzijn kan de winstgevendheid van het transport met meer dan 12 procent afnemen.

Pleidooi voor bredere benadering

De belangrijkste conclusie van het onderzoek is dat dierenwelzijn tijdens transport niet alleen afhankelijk is van beschikbare ruimte. Factoren als temperatuur, ventilatie, transportduur, gewicht van de dieren, stabiliteit van de lading en vakbekwaamheid van personeel spelen eveneens een cruciale rol.

De onderzoekers pleiten daarom voor flexibele en praktijkgerichte regelgeving in plaats van generieke eisen voor bezettingsdichtheid. Alleen een integrale benadering kan volgens hen dierenwelzijn, economische haalbaarheid en klimaatimpact met elkaar in balans brengen.