Landbouwexport naar Amerika blijft op niveau

In de top tien van bestemmingen van de landbouwexport van Nederlandse makelij staan de Verenigde Staten op de achtste plaats. In 2024 ging voor 3,7 miljard euro aan landbouwproducten naar dat land. In 2025 is dat opgelopen tot 3,8 miljard euro, blijkt uit een recente raming van Wageningen Social & Economic Research en het Centraal Bureau voor de Statistiek.

De top vijf exportproducten (dranken, vis- en zeevruchten, sierteelt, levende dieren en cacao) neemt daarvan de helft voor zijn rekening. Als het gaat om landbouwgerelateerde goederen, zoals machines en materialen voor de kassenbouw, zijn de Verenigde Staten met 1,18 miljard euro in 2025 beland op de derde plaats van belangrijkste exportbestemmingen. Daarmee is het land Frankrijk gepasseerd.

Vooral dankzij de groeiende vraag naar kasmaterialen en prijsstijgingen ging de waarde van de landbouwgerelateerde export naar de Verenigde Staten in 2025 met 53 procent omhoog. Bij deze handel is een bijzonder hoog percentage van Nederlandse makelij: 92 procent.

Beschuldiging Trump

In de beschuldiging van de Amerikaanse president dat de handelsbalans is doorgeschoten in het voordeel van de Europese Unie, schuilt een kern van waarheid. De Europese Unie heeft zich in de afgelopen twintig jaar ontwikkeld van een relatief beschermde landbouwmarkt naar een van de meest competitieve spelers in de mondiale handel in landbouwgoederen.

Tussen 2002 en 2024 steeg de totale Europese export van landbouwgoederen met zo'n 220 procent naar 235 miljard euro, terwijl de import in diezelfde periode met 170 procent toenam naar 172 miljard euro. Ter vergelijking: de Verenigde Staten waren in 2024 de op een na grootste exporteur van landbouwgoederen, met een exportwaarde van circa 163 miljard euro.

Begin vorig jaar kondigde Trump zijn tarievenpolitiek aan. Uit onderhandelingen met de Europese Unie volgde een tarief van 15 procent. Daarop heeft de Europese Unie enkele tariefverlagingen doorgevoerd op Amerikaanse landbouwgoederen. Zo krijgt een breed scala aan goederen makkelijker toegang tot de Europese markt, waaronder noten, zuivelproducten, verse en bewerkte groenten en fruit, zaden, sojaolie en varkens- en bizonvlees.

Wat de verdere impact van de Amerikaanse handelstarieven precies zal zijn, is lastig te voorspellen. Maar een verdere daling van het aandeel van de Verenigde Staten in de Nederlandse export ligt voor de hand, zeker wanneer Nederlandse producten duurder worden voor de Amerikaanse markt. Vooral voor producten die relatief prijselastisch zijn – dat wil zeggen: waarvan de vraag sterk reageert op prijsveranderingen – zal dit effect waarschijnlijk het grootst zijn.