%27Het+doet+pijn+zoveel+boeren+te+zien+die+in+de+problemen+zitten%27
Interview
© Ruud Ploeg

'Het doet pijn zoveel boeren te zien die in de problemen zitten'

Ondanks zijn bomvolle agenda is Jorrit Kiewik nog wel eens op de melkveehouderij en zorgboerderij van zijn ouders te vinden, even buiten Enschede, zoals de afgelopen week bij het maaien en hooien. De kleinschaligheid van het boerenbedrijf spreekt hem aan. Een bewuste keuze ook van zijn ouders. 'Dat gaf mij de ruimte om te gaan studeren en andere dingen buiten het bedrijf te doen.'

Zo rolde hij de Youth Food Movement binnen. Vooral sinds vorig jaar is hij zeer actief. Toch ziet hij zichzelf nog wel eens boer worden. 'Als ik op Twitter en Instagram berichten van vrienden lees die met de oogst bezig zijn, dan kriebelt het wel erg. Ik zit nu op een plek waar ik mijn droom kan waarmaken. Daarna zie ik me zelf terugkeren naar het prachtige platteland, om goed voedsel te produceren.'

Wat drijft je om directeur van YFM te worden?

'Tijdens mijn opleiding in Dronten zag ik medestudenten keihard en met veel passie voor het boerenbestaan gaan, terwijl er eigenlijk geen toekomst in zat. Wat mij raakte, is dat ze vaak meteen na colleges naar huis gingen om de melkput in te gaan. De verloren studie-uurtjes haalden ze dan 's avonds in.

'Dat heeft ervoor gezorgd dat ik op deze plek zit. Ik heb me eerder ook verdiept in het imago van de melkveehouderij, onder meer bij The Milk Story. Daarna ben ik breder gaan kijken in de keten en bij andere sectoren.'

Je voorganger Joszi Smeets zegt dat je een nieuwe generatie vertegenwoordigt en dat het tijd is voor een nieuw hoofdstuk. Leg eens uit?

'Er zijn veel projecten uitgevoerd, zoals Damn Food waste. Daar zijn we trots op. Maar YFM profileerde zich op een bepaalde wijze en sprak een bepaalde doelgroep aan. Het was ook een onderling bevriende club van vooral Amsterdammers. Ja, de term 'grachtengordelbeweging' heb ik ook horen vallen.

'Terwijl YFM lang niet alleen een stadse organisatie is. Ik wil YFM dan ook openbreken. We moeten een organisatie zijn voor alle jongeren die een passie hebben voor 'good, clean and fair' voedsel en het systeem willen veranderen. Dus niet alleen voor jongeren uit de stad, maar ook van het platteland.'

Ook wil je meer verbindingen leggen, zei je eerder.

'Juist, daarom zijn we ook de YFM Academy gestart. Daar zie je niet alleen boeren, maar ook de strategiemanager van Ahold en de marketeer van Unilever. Als zij met elkaar in gesprek raken, komt ontwikkeling op gang en wordt innovatie gecreëerd.'

Wat zijn je ideeën hoe dat aan te pakken?

'Joszi was al gestart met het optuigen van regionale YFM's, zoals Friesland, Brabant en IJsselvallei. Daarvan zijn er nu elf en die willen we uitbouwen. We willen nog meer een grassroots beweging zijn, die van onderop stappen zet. Ik geloof ook echt dat een systeemverandering van onderop moet komen.'

Wat is dan jullie grote doel?

'Good, clean en fair voedsel in de wereld. En dat is niet per se biologisch of gangbaar. Het is voedsel dat op een goede manier is geproduceerd. Concreet betekent dit onder meer dat er geen massa's aan pesticiden zijn gebruikt, dat niet onnodig met antibiotica wordt gewerkt, dat boeren een goede prijs krijgen en dat het product betaalbaar blijft voor de consument.

'Daarvoor moet het systeem veranderen. Lastig, maar zeker niet onhaalbaar. Er is ook niet één partij die dit kan. Het is breder. De oplossing ligt op alle niveaus in de keten, bij boeren, consumenten, de retail en andere actoren. Dat is de stip op de horizon waar we met zijn allen naar toe moeten werken.'

Waar schuurt het dan?

'Zowel in de keten als in de primaire sector zie je ondernemers die ondernemen zoals hen is opgedragen. Als een boer een kleinschalig bedrijf wil, moet hij die kans krijgen. Die keuze is er nu niet. Dat heeft er onder meer mee te maken dat we voor de wereldmarkt produceren. Ik vraag me dan ook af of dat slim is.

'Natuurlijk is voedsel een primaire levensbehoefte en moeten we allesbehalve schaarste creëren. Maar we moeten ook kijken hoe we het systeem kunnen veranderen. Zodat boeren niet genoodzaakt zijn aan de huidige ratrace deel te nemen, maar zich volledig kunnen richten op goed voedsel produceren.'

En wat wil jij daarin persoonlijk bereiken?

'Dat jongeren onbezorgd kunnen boeren. En niet dat ze 's ochtend met hoofdpijn opstaan, omdat ze niet weten hoe hun bedrijf er over vijf of tien jaar bijstaat. We moeten juist dankbaar zijn dat ze voedsel voor ons produceren.

'Het is toch idioot dat jonge boeren brieven van de notaris krijgen om te overwegen de erfenis niet te accepteren als hun ouders overlijden? Dat schiet mij echt in het verkeerde keelgat. Het doet mij dan ook pijn zoveel boeren te zien die in de problemen zitten.'

Blijft YFM zich ook op de politiek richten?

'Ja, we zijn pas een campagne en burgerinitiatief gestart om voedselonderwijs structureel in het lespakket te krijgen. Zodat op iedere basisschool elk kind leert waar voedsel vandaan komt en hoe het is geproduceerd.

'Er zit hier ook een langetermijnstrategie achter. Als kinderen nu voedselonderwijs krijgen, worden het bewuste consumenten en wordt zo een hele generatie opgevoed. Wij hopen vervolgens dat dan ook het systeem verandert. Want onder die kinderen zitten de nieuwe ministers en directeuren.

'Diverse partijen zijn enthousiast. Het Centraal Bureau Levensmiddelenhandel steunt dit. Ook anderen sluiten zich aan. Het burgerinitiatief loopt tot 16 oktober. Als we dan 40.000 handtekeningen hebben, ben ik ervan overtuigd dat we het halen.'

Hoe kijk je tegen belangenbehartigers aan?

'Ik heb veel bewondering hoe zij hun achterban bijeen houden en representeren. Wij zijn goed in herrie schoppen, dat doen we op een constructieve wijze met concrete oplossingen. Daarmee prikkelen en inspireren we mensen. Belangenbehartiging komt daar achter aan. Daarom zijn ze ook onmisbaar in het voedsellandschap. Ik wil dan ook graag kijken waarin we elkaar kunnen versterken.'

Weer

  • Maandag
    25° / 11°
    10 %
  • Dinsdag
    27° / 12°
    10 %
  • Woensdag
    25° / 15°
    20 %
Meer weer