‘Communicatie met waterschap is superbelangrijk’

De communicatie is superbelangrijk omdat je moet weten welke maatregelen een waterschap moet treffen vanwege droogte. Zulke maatregelen kunnen pijn doen, zoals onttrekkingsverboden voor oppervlaktewater. Een teler belde mij tijdens de droogte hierover op: hij mocht zijn planten niet meer met oppervlaktewater beregenen en vroeg wat LTO hieraan kon doen.

Ik snap dat het die teler pijn deed, maar water heeft tijdens droogte nu eenmaal allerlei prioriteiten: er gaat dan een waterverdeling in, wat heeft de hoogste prioriteit en wat heeft minder prioriteit? Officieel heet het de verdringingsreeks om schaars zoetwater eerlijk te verdelen. De land- en tuinbouw staat helaas niet bovenaan die reeks.

Als landelijke LTO of vakgroep kunnen we niets met maatregelen die een waterschap vanwege droogte moet nemen. Vaak worden namelijk regionale of plaatselijke maatregelen getroffen. Ieder gebied heeft zijn eigen uitdagingen; dat heeft bijvoorbeeld te maken met de grondsoort en de aanwezigheid van watervoerende sloten. Zo is er een groot verschil tussen het beheersgebied van Rivierenland waarin boomteeltregio Opheusden ligt, Rijnland met Boskoop en Brabantse Delta met Zundert.

Essentieel onderdeel convenant Gewasbescherming

LTO zit natuurlijk wel aan tafel met de Unie van Waterschappen, niet alleen ten tijde van droogte of wateroverlast, maar ook voor wat betreft het verbeteren van waterkwaliteit als essentieel onderdeel van het convenant Gewasbescherming.

Je hebt wel een ondernemersrisico: wat als je je watermanagement tijdens droogte niet voor elkaar hebt? Als teler moet je er wel over hebben nagedacht. Hoe ga je ermee om? Hoe voorzie je je teelten dan van water? Hoe informeert het waterschap mij? Er zijn allerlei appgroepen en nieuwsbrieven van waterschappen waardoor je je kunt laten informeren. Zorg dat je voor wat betreft water regionaal bent georiënteerd en kennis deelt.

Effect op plantmateriaal

Vanwege de regen is het nu niet meer aan de orde, maar ik denk dat er door de droogte hier en daar toch wel gewasschade is. Als je bijvoorbeeld van zoetwater naar zoutwater gaat: bepaalde producten hebben daar een hekel aan. Als je visueel aantrekkelijke boomkwekerijproducten kweekt en de verzilting slaat toe: dan heeft dat helaas effect op het plantmateriaal.

De boomkwekerij is dit seizoen redelijk doorgekomen, maar wat ik het allerbelangrijkst vind: de investeringen die ondernemers de afgelopen jaren in druppelirrigatie en peilgestuurde drainage hebben gedaan, hebben zich nu wel uitbetaald. Dat heeft zich dit seizoen bevestigd: de manier waarop je waterbesparende en ook watersturende maatregelen hebt getroffen. Hierdoor heb je veel minder water nodig dan dat je gebruikt. Je pompt minder grondwater op en je kunt er een langere periode van profiteren.

Er zijn ook bedrijven die noodbassins hebben aangelegd en deze met water uit tanks aangevuld dat van elders is gekomen. Op deze manier zijn je kosten wel gestegen, maar uiteindelijk staat je product nog wel. Dit seizoen is ook niet eenmalig. Droogteperioden zullen in de toekomst meer voorkomen. Denk erover na en bepaal je investering.