Kunstmest blijft voorlopig duur

Wel of geen staakt-het-vuren in Iran, het blijft de markten bezighouden. Wie het nieuws op de voet volgt, ziet door de bomen het bos niet meer. Volgens Rabobank betekent een wapenstilstand nog niet het einde van de verstoringen op de kunstmestmarkten.

Hoewel een opening van de Straat van Hormuz de productiekosten van kunstmest zal verlagen, blijft de markt geconfronteerd met verloren scheepvaartdagen en stilgelegde productielocaties. Deze moeten opnieuw worden opgestart of eerst worden gerepareerd.

De stilval van vloeibaar aardgas (LNG) en olie uit het Midden-Oosten heeft zowel de ureum- als zwavelproductie (gas en olie) in landen als India, Pakistan en Marokko scherp teruggedrongen. Ook de productie van fosfaat lijdt hieronder.

Stijging ureumprijzen

De ureumprijzen stegen al voordat het conflict in Iran begon. En de onrust die is veroorzaakt, heeft de stikstofmarkt verder ontregeld. Door tijdelijke tekorten bij Indiase aanbestedingen, gingen de ureumprijzen al in januari 2026 omhoog. Sinds het uitbreken van het conflict zijn de prijzen wereldwijd met 43 procent opgelopen. Ter vergelijking: in 2022 stegen de prijzen binnen drie weken met 62 procent en kwamen pas terug na 24 weken.

Ondanks dat de ureumprijzen nu minder hard stijgen, maakt de markt zich zorgen; de betaalbaarheid van kunstmesstoffen staat onder druk, meer dan in 2022. De hogere prijzen van gewassen compenseerden toen de hogere kunstmestkosten. Maar juist veel gewasprijzen zijn nu laag, zoals die voor aardappelen, tarwe en suiker.

De onderliggende marktfundamenten, zoals de grote eindvoorraden van gewassen, zijn niet veranderd. Daarom verwacht de bank dat de vraag naar kunstmest in 2026 daalt door lagere marges bij boeren.

Voldoende beschikbaarheid

Over de beschikbaarheid van kunstmest in Europa lijken handelaren zich geen zorgen te maken. Veel kunstmest was al voor het conflict gekocht. Volgens de handelaren is er voorlopig voldoende kunstmest aanwezig. Maar de prijzen blijven hoog zolang de productiecapaciteit en verscheping elders in de wereld nog niet op orde is.

De prijs voor een bigbag kalkammonsalpeter (KAS) van 600 kilo bij Farmers4all bleef in week 15 op 48,80 euro per 100 kilo staan. Voor losgestort ligt deze prijs iets lager op 46,70 euro per 100 kilo.

Bij boeren heerst een gelaten sfeer. De prijzen mogen dan hoog zijn, het nieuwe seizoen staat voor de deur en dus moet er gewoon worden gepoot, gezaaid en bemest. Agrariërs hebben een groot deel van de kunstmest tijdig ingeslagen tegen lagere prijzen. Wel kan de afname van drijfmest de bemestingskosten voor akkerbouwers tot op zekere hoogte verlichten.

Toch worden de importmogelijkheden voor stikstofmeststoffen in Europa steeds beperkter, stelt Rabobank. Algerije en Egypte blijven voor de EU de belangrijkste leveranciers van ureum en ammoniak, maar ook daar nemen de risico’s toe door hoge gasprijzen.

Daarnaast hebben exportbeperkingen van diverse meststoffenproducerende landen een prijsopdrijvend effect. Tegelijkertijd blijft de klimaatheffing (CBAM) van kracht, waardoor importeurs hogere importkosten betalen.