Akkerbouw wil duidelijke regels voor gebruik ATR-pootgoed

De gedachte is om ATR in de beleidsregels van de NAK en in het PCC Hygiëneprotocol Ringrot voor betrokken pootgoedtelers en bewerkers beter te omschrijven. Pootgoed geteeld als ATR (Aardappel Teelt Regeling) mag voor eigen gebruik eenmalig vermeerderd worden op het eigen bedrijf.

BO Akkerbouw, LTO, de Nederlandse Aardappelorganisatie (NAO) en de Nederlandse Akkerbouw Vakbond (NAV) melden dat er behoefte is aan het afstemmen van de regels rond de eigen vermeerdering. Uit traceringsonderzoek en de jaarlijkse evaluatie van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) met de sector over de teeltvoorschriften blijkt dat de scheidslijn tussen NAK- en ATR-vermeerdering binnen samenwerkingsverbanden en bij dienstverleningen niet altijd duidelijk is.

Hierdoor nemen volgens de organisaties de fytosanitaire risico's toe. Onder leiding van de NVWA heeft de sector deze risico's in kaart gebracht. Daarbij is vastgesteld dat de risico's kunnen worden beperkt door verduidelijking van de ATR-beleidsregels en van de richtlijnen van het PCC-Hygiëneprotocol voor de pootgoedteler en centrale bewerker. Een aanpassing van het teeltvoorschrift achten de organisaties namens de akkerbouwsector niet nodig.

Afscheiding van NAK-pootgoed

De voorwaarden voor ATR-vermeerdering en gebruik van het eigen vermeerderde pootgoed zijn opgenomen in de Regeling plantgezondheid. Uitgangspunt is dat dit plaatsvindt voor eigen rekening en risico van de consumptieaardappelteler en dat fytosanitaire risico's voor NAK-pootgoed worden voorkomen. NAK-pootgoedbedrijven mogen om die reden geen ATR-vermeerdering toepassen.

De NAK ziet toe op vermeerdering onder zowel het NAK- als ATR-regime. In de NAK-beleidsregels voor de ATR-vermeerdering wordt half april, naar aanleiding van de analyse, duidelijk vastgelegd dat op één kavel slechts ATR-vermeerdering mag plaatsvinden door één consumptieaardappelteler en dat hetzelfde kavel niet gebruik wordt voor NAK-vermeerdering.

Kisten apart houden

De richtlijnen van het PCC-Hygiëneprotocol Ringrot voor de pootgoedteler en voor de centrale bewerker zijn verduidelijkt door nadrukkelijk aan te geven of de richtlijnen betrekking hebben op NAK-pootgoed of andere aardappelen zoals ATR. Zo is duidelijk aangegeven dat kisten die in gebruik zijn voor NAK-pootgoed, niet gebruikt mogen worden voor ATR. Uiteraard blijven identificatie en tracering een belangrijke vereiste.

Om bedrijven de kans te bieden om hun bedrijfsvoering aan te passen aan de nieuwe richtlijnen, wordt 2026 gezien als overgangsjaar. Vanaf 2027 moeten de poot- en consumptieaardappeltelers die betrokken zijn bij de ATR-vermeerdering, bewerking, opslag en bewaring, volledig en aantoonbaar voldoen aan de duidelijker omschreven NAK-beleidsregels en eisen van het PCC-Hygiëneprotocol. Hierop zal worden gehandhaafd, waarschuwen de organisaties.